PROK

In 1997 heeft het KWPN de PROK-keuring in het leven geroepen. Prok staat voor Project Röntgenologisch Onderzoek KWPN-merries. Dit onderzoek is geheel identiek aan de röntgenologische keuring tijdens de hengstenselectie.

Wie voert het onderzoek uit
Het onderzoek wordt gedaan door een bij het PROK aangesloten dierenartspraktijk. Het onderzoek bestaat uit het nemen van een serie röntgenfoto’s van de benen. Van het voorbeen maakt de arts opnamen van de hoefkatrol en van de kogel. Van het achterbeen maakt men foto’s van het spronggewricht en de knie. Het skelet van het paard wordt onderzocht op aanleg voor afwijkingen die later voor problemen kunnen zorgen. Hieronder word verstaan spat, OC, OCD en hoefkatrolontsteking. Het spronggewricht wordt uitsluitend beoordeeld op het voorkomen van osteochondrotische veranderingen (zie OC).

Aanleg
Aanleg wordt uitgedrukt op een schaal van 0 tot 4, waarbij 0 goed is. De eisen waar aan voldaan moet zijn:
 * Straalbeen valt binnen klasse 0-2
 * Kogelartrose valt binnen klasse 0-3
 * Spronggewricht valt binnen klasse 0-2
 * Sprong en knie mogen geen OC of OCD bevatten.

Beoordeling
Een onafhankelijke centrale commissie van deskundigen beoordeelt de röntgenfoto’s. Hierbij weten zij niks van herkomst, afstamming en prestaties van het paard. Na de beoordeling krijgt de eigenaar een PROK-certificaat waarop de beoordeling van de commissie te zien is.

De hoofdzakelijke reden waarom paarden niet meer geschikt zijn voor de sport zijn problemen met het bewegingsapparaat. Er is met onderzoek bewezen dat de kwaliteit van het skelet in het beenwerk mede door erfelijkheid is bepaald. Geschatte erfelijkheidsgraden voor afwijkingen op de röntgenfoto's bij het KWPN wisselen sterk en liggen tussen de 0.01 en 0.30. Dit geeft een indicatie van de erfelijkheid van een kenmerk. Omdat deze afwijkingen een erfelijk component hebben, zou je dus kunnen zeggen dat als een merrie 3 of 4 scoort, ze eigenlijk niet geschikt is om mee te fokken omdat de kans dat ze afwijkingen aan het beenwerk doorgeeft aan haar nakomelingen te groot is.

Kosten
De kosten voor gemaakte röntgenfoto’s verschillen per dierenarts soms behoorlijk. Als eigenaar kun je er van uit gaan wanneer je merrie te laten PROKken enkele honderden euro’s kwijt te zijn. Ook brengt het KWPN nog een bedrag in rekening voor het beoordelen van de foto’s.

Toekomst
Er zijn steeds meer eigenaren die hun merrie laten PROK-ken. In 1998 werden er nog maar 236 merries gekeurd en in 2006 was dat aantal al hoger dan 500. Inmiddels zijn er al meer dan 5000 merries gePROKt.

Door te fokken met PROK-goedgekeurde merries en met hengsten die een identiek onderzoek ook succesvol hebben doorstaan is de kans op een veulen zonder afwijkingen een stuk groter. Het lijkt raadzaam om te weten wat voor status bepaalde onderdelen van het skelet van de merrie heeft, wil de eigenaar de merrie inzetten als fokmerrie. Keurmerries met een goede PROK krijgen automatisch het Elitepredikaat. Ook bij sportpaarden met goede PROK kan de nieuwe eigenaar een inschatting maken van mogelijke gezondheidsrisico’s

Bronnen, referenties en/of voetnoten

 * http://www.depeuversesch.nl/index.php?content_id=21
 * http://elib.tiho-hannover.de/dissertations/stockk_ss04.pdf