Habronema

De Habronema muscae en Habronema majus zijn maagwormen die regelmatig voorkomen bij paarden. In West-Europa komt vooral de Habronema musca, dit is een maagworm die overgebracht wordt door de huisvlieg (Musca domestica) en de stalvlieg (Stomoxys calcitrans).

Epidemiologie
Als een geïnfecteerde vlieg in contact komt met de slijmvliezen van het paard kunnen de larven die de vlieg bij zich draagt door het het paard opgenomen worden. De larven worden vervolgens via de bloedvaten van het paard naar de maag getransporteerd waar ze zich ontwikkelen tot volwassen wormen van 1 tot 2,2 centimeter. De wormen planten zich voort en leggen eitjes in de maag van het paard. In de darmen van het paard ontwikkelen zich al larven in de eitjes. De eitjes worden met de mest van het paard uitgescheiden en vervolgens opgenomen door de maden van een vlieg. De maden ontwikkelen zich tot vliegen en de wormenlarven groeien ook. Dan kan het hele verhaal weer van voor af aan opnieuw beginnen. De maagworm gebruikt de vlieg dus als tussengastheer.

Vanaf het moment dat het paard de larven opneemt tot het moment dat hij eitjes gaat uitscheiden duurt ongeveer 2 maanden. Dit wordt de prepatente periode genoemd. De besmetting van paarden gebeurt vooral in de zomer en de herfst omdat de vliegen dan het meest actief zijn.

In de winter overleven de volwassen wormen in de maag van het paard. De larven kunnen overleven in de insecten-pop.

Ziekteverloop of pathogenese
Paarden die last hebben van maagwormen kunnen lijden aan maagbloedingen en maagzweren. Ook ontstaat er vaak ontsteking van de maagwand door de irritatie die de wormen veroorzaken. Meestal leidt dit echt niet tot klinische symptomen, je kunt dus van buiten niet aan de paarden zien dat ze ergens last van hebben.

De larve van de maagworm kan zich ook nestelen in wondjes of in de oogslijmvliezen. Via de neusslijmvliezen kunnen ze ook in de longen terechtkomen. Op deze plaatsen kunnen ze niet uitgroeien tot volwassen wormen, maar wel veel irritatie veroorzaken. Het paard kan dan last hebben van ontstekingen in het oog, hoesten, ademnood, slecht genezende wonden en jeuk.

Symptomen
Beschrijf hier hoe je aan het paard kunt zien dat hij of zij ziek is.

Diagnose
Er worden maar weinig wormeneitjes uitgescheiden in de ontlasting van het paard, daarom kan het lastig zijn de eitjes aan te tonen. De eieren kunnen met de sedimentatie-flotatie techniek aangetoond worden in de mest. Ze zijn dan langwerpig, hebben een dunne wand en zijn ongeveer 40 tot 50 micrometer lang en 10 tot 12 micrometer breed. Het is ook mogelijk om een maagspoeling te doen. Daarbij kunnen volwassen worden en eitjes terug gevonden worden.

Behandeling
De volwassen Habronema wormen kunnen bestreden worden door het paard te ontwormen met een middel dat ivermectine of moxidectine bevat. Als er veel vliegen in de omgeving besmet zijn zal het paard heel snel opnieuw besmet worden en zal hij dus na 2 maanden alweer nieuwe volwassen wormen in zijn maag hebben. Om deze parasiet effectief te bestrijden zou men dus tijdens de zomer steeds binnen 2 maanden opnieuw moeten behandelen. Op die manier kunnen er geen wormen volwassen worden in het paard en zullen er dus geen eitjes geproduceerd worden. Er raken dan ook geen vliegen meer besmet en de infectiedruk zal dalen. In de praktijk wordt dit niet gedaan omdat Habronema weinig problemen veroorzaakt bij paarden.

Preventie
Beschrijf hier wat de eigenaar kan doen om te voorkomen dat zijn of haar paard deze aandoening krijgt.

thumb|maagwormbijappaloosa