IJslander

IJslanders zijn anders. Lange wapperende manen, golvende staart en ritmisch hoefgetrappel. Een IJslander in tölt is voor de IJslanderliefhebber een prachtig schouwspel. Naast tölt beschikken sommige IJslanders ook over telgang. IJslanders worden dus onderverdeeld in viergangers (stap, draf, galop en tölt) en vijfgangers (deze beheersen ook de telgang).

Geschiedenis
De Vikingen brachten rond het jaar 800 paarden uit Europa naar IJsland. Slechts 100 jaar daarna mocht er geen vee meer geïmporteerd worden om ziektes te voorkomen (dit geldt nu nog). Alleen de sterkste paarden overleefden in het barre IJslandse klimaat en de paarden die niet geschikt waren als rijpaard, of geen fijn karakter hadden werden geslacht. Als gevolg ontstond er een zuiver ras dat sterk op het Europese oerpaard lijkt, en als een van de weinige rassen niet veredeld is met Arabisch bloed.

De paarden in Europa werden gebruikt voor vervoer over land. Ze werden voor de wagen gespannen zodat ze over de wegen van A naar B konden lopen. Veel paarden töltten van nature, maar omdat ze dan minder trekkracht hadden werd dit in Europa eruit gefokt. In draf bereikten ze immers sneller hun doel. Ijsland heeft een ruig landschap en daarom was het niet mogelijk om met paard en wagen te reizen. Zo werd bij de IJslanders de tölt er juist ingehouden. Zo konden de mensen op de rug van een Ijslander snel en comfortabel naar hun bestemming reizen. Langzame paarden waren taboe, alleen de snelle tölters waren geschikt voor het reizen. Het was gebruikelijk als je erop ging zitten, meteen weg te tölten. Men wilde paarden die nooit stopten. Zelfs nu zie je nog mensen (en paarden) die meteen weg tölten en moeilijk te remmen zijn, dit is het echte IJslandse vuur!

Vroeger werden veel ijslanders voor de landbouw in Europa geïmporteerd, deze paarden waren meer de afdankers op IJsland, de goede paarden hielden ze zelf. De mensen in Europa dachten dat ze chronisch kreupel waren omdat ze tölten. Daarom werden er heel wat paarden onnodig afgemaakt, een deel van deze paarden zijn door goed bedoelende liefhebbers gekocht en deze zijn er ook mee gaan fokken, wat het vroegere type ijslander in Europa voor een deel verklaart. In de jaren zestig waren er binnen het stamboek plannen om Arabisch bloed te gaan gebruiken om het ras te veredelen. Hier tegen werd door een grote groep leden van het stamboek fel geprotesteerd en men is toen toch weer van het plan afgestapt. Gelukkig weten we tegenwoordig meer over deze paarden en zijn ze nog steeds in opkomst op het vaste land van Europa!

Exterieur
Een IJslander heeft sterke droge benen en kleine harde hoeven. Het oudere type is laagbenig, maar tegenwoordig worden er ook hoogbeninge lichtere paardjes gefokt. Ze hebben vaan en sterk afhangend kruis wat bevorderlijk is voor de tölt. De hals is opgericht met een schuine schouder en een vriendelijk hoofd met een zachte blik in de ogen. De oren lopen uit in een puntje en staan recht op het hoofd. De manen zijn dik en lang, de staart is vol. Over het algemeen hebben de IJslanders een vriendelijke uitstraling.

Karakter
IJslanders zijn niet makkelijk van de wijs te brengen en schrikken niet snel. Dit omdat ze op IJsland ook geen natuurlijke vijanden hebben. Ze zijn vriendelijk in de omgang, met veel temperament onder het zadel. Het zijn echte kuddedieren en groeien vaak ook op in de kudde. Het zijn sociaal makkelijke paarden doordat ze een goede opvoeding hebben gehad in de kudde.

Gebruik
Veel mensen houden en gebruiken hun IJslander voor de recreatie. Eindeloos door de bossen kunnen tölten is voor velen dan ook de belangrijkste reden om een IJslander aan te schaffen. Je ziet tegenwoordig ook steeds meer IJslandse wedstrijden waar ook steeds meer mensen op afkomen. Hierbij gaat het om gangenwedstrijden, maar je ziet tegenwoordig Ijslanders in steeds meer verschillende takken van de paardensport. Ze worden ook steeds vaker dressuurmatig gereden, wat de gangen verbetert. Maar ook een springende IJslander is niet vreemd meer. Een enkeling rijdt western en er lopen zelfs IJslandse paarden voor de kar en in de endurance. Behalve dat zie je ook steeds vaker IJslanders die hun kunsten vertonen door middel van vrijheidsdressuur of relaxt meedoen met hun baasje aan Natural Horsemanship. Kortom, de IJslander is een veelzijdig paard!

Beroemde paarden en ruiters
IJsland:

Sida frá Sauðárkróki: Zwartbonte fokmerrie, één van de stammoeders van de hedendaagse IJslanders

Sörli frá sauðárkróki : zoon van Siða, Zwarte hengst, geboren in 1964 en overleden in 1994. Rond de 1200 nakomelingen. Zeer ruime gangen, fantastisch karakter.

Hrafn frá Holtsmúla: Misschien wel de meest invloedrijke hengst. Geboren op een stoeterij die tot aan de geboorte van Hrafn niet erg bekend was. Zijn vele nakomelingen behaalden vaak prijzen in de sport. In Hrafn was al het langbenige, elegante type rijpaard te ontdekken, zoals we dat nu graag zien.

Ófeigur frá Flugumýri: Geen bijzonder mooi paard, weinig behang, maar extreem goede tölter, gaf dit ook door aan zijn meer dan 800 nakomelingen.

Orri frá Þúfu: Prachtige gangen en plezierig karakter, gaf uitstekende tölteigenschappen door. Meer dan 100 nakomelingen werden met een 8 of hoger gekeurd.

Gustur frá Hóli: niet alleen een geweldige dekhengst, maar ook een fantastisch rijpaard. Veel van zijn nakomelingen scoren hoog op de Landsmot wedstrijden.

Social media
Facebook:
 * NSIJP Nederlands Stamboek voor IJslandse Paarden
 * The Icelandic Horse Society of Great Britain (IHSGB)
 * Icelandic Horse Festival
 * The Icelandic Horse

Bronnen, referenties en/of voetnoten
http://www.wedstrijdenzuid.nl
 * http://www.ijslanders.info, IJslandse paarden, uitgave van het NSIJP, http://www.theicelandicstudbook.com