Hengst

thumb|Een hengst op de hengstenkeuring

Een hengst is een mannelijk paard of pony. De meeste paarden die als hengst geboren worden, worden gecastreerd. Na castratie heet een hengst een ruin. Als een hengst voor de dekdienst bestemd is, moet hij naar de hengstenkeuring. Als hij wordt goedgekeurd voor de dekdienst noem je het paard een dekhengst.

Hormoon
Hengsten produceren het hormoon testosteron, het mannelijke geslachtshormoon. Testosteron zorgt bij hengsten onder andere voor meer bespiering en een krachtige lichaamsbouw. Hierdoor zijn hengsten vaak te herkennen aan hun dikke ‘hengstenhals’. Ook zijn de hengsten vaak vierkanter gebouwd dan merries. Het hormoon zorgt ook voor het typische en soms gevaarlijke hengstengedrag en de interesse voor merries.

Gedrag
Bij een hengst is het belangrijk dat deze respect krijgt voor de ruiter en het moet duidelijk zijn dat de ruiter de baas is. Dit wordt bewerkstelligd door consequent te blijven en niet veel aandacht te besteden aan het hengstengedrag. Hengsten zijn vaak sneller afgeleid en letten meer op hun omgeving. Daarentegen werken hengsten erg graag en zijn ze vaak sneller te beleren dan merries.

Wanneer je niet van plan bent te gaan fokken met je hengst, dan is het vaak het eerlijkst tegenover je paard om hem te laten ruinen. Op deze manier kan hij bij andere paarden staan en voorkom je hinderlijk hengstengedrag. Als een hengst vervelend hengstengedrag gaat vertonen, blijft dit vaak hangen, ook na de castratie (zij het in mindere mate). Ook zien veel pensionstallen het niet zitten om een hengst te stallen omdat deze vaak voor problemen zorgen. Denk hier dus goed over na voor je besluit je hengst al dan niet te castreren. Hengsten gedragen zich vaak anders dan een merrie of een ruin. Hierdoor hebben ze vaak een andere aanpak nodig dan merries. In de natuur is er maar een dekkende hengst in de kudde, de rest van de hengsten zijn te jong of 'psychisch gecastreerd' (zij gedragen zich feitelijk als ruinen). In de strijd om de baas over de kudde te worden, kan het er heftig aan toe gaan, soms zelfs met de dood tot gevolg. Om deze reden is het belangrijk dat je hengsten alleen bij elkaar zet als ze het zeer goed met elkaar kunnen vinden, en er geen merries in de buurt zijn. Ook het samen zetten met ruinen is niet altijd verstandig, soms zullen deze elkaar toch willen domineren. Een hengst samen met een onderdanige ruin (of andere hengst) is het verstandigst.

Dekking
Als hengsten merries dekken kan dit op twee manieren, namelijk via KI (kunstmatige inseminatie) en op de natuurlijke manier. Een dekking levert gemiddeld zo’n 45 tot 60 milliliter sperma op, hiermee kunnen via KI ongeveer 5 merries bevrucht worden.

Onvruchtbaarheid
Onvruchtbaarheid komt ook bij paarden wel eens voor, hier kunnen verschillende redenen voor zijn. Een van deze redenen is dat één of beide teelballen niet zijn ingedaald. Een hengst waarbij dat het geval is wordt een klophengst genoemd. Ook kan onvruchtbaarheid voorkomen door een afwijking in het sperma van de hengst. De spermacellen zijn bijvoorbeeld niet snel genoeg, gaan te vroeg dood of hebben een abnormale bouw. Bij al deze redenen kunnen de spermacellen de baarmoeder van de merrie niet bereiken.

Bronnen, referenties en/of voetnoten

 * http://www.wikipedia.nl
 * http://www.tinkerstamboek.nl/dekhengst_onderzoek2.php