Toxoplasmose

Toxoplasmose is een ziekte die wordt veroorzaakt door een ééncellige parasiet. Deze ziekte is vooral bekend als de ziekte die katten bij zich kunnen dragen en waardoor zwangere vrouwen een abortus kunnen krijgen.

Oorzaak of etiologie
Toxoplasma Gondii is de parasiet die deze aandoening veroorzaakt. De mens, diverse zoogdieren en vogels dienen als tussengastheer voor de parasiet. Vaak zijn katachtigen de eindgastheer, waar de parasiet zich ook in voortplant.

Ziekteverloop of pathogenese
Besmetting vindt plaats door onvoldoende verhit voedsel te eten of door in contact te komen met oocysten, welke in de faeces van katten zitten. De ontstaan uit gametocyten in de darmwand. Eenmaal met de ontlasting mee naar buiten gekomen, duurt het, afhankelijk van de temperatuur, 1 tot 24 dagen tot de oocysten besmettelijk worden. Ook door aanraking van de baarmoeder van een geïnfecteerde vrouw. Dieren raken besmet door de oocysten in de uitwerpselen van katachtigen of door andere dieren te eten.

Symptomen
Vaak zijn er weinig tot geen symptomen aanwezig bij Toxoplasmose. De incubatietijd is 10 tot 23 dagen. Er zijn 2 vormen van Toxoplamose:
 * Verworven Toxoplasmose infectie
 * Lymfatische vorm

Symptomen bij mensen
Verworven toxoplasmose infectie:
 * Moe
 * Lusteloos
 * Af en toe wat lichte koorts

Lymfatische vorm:
 * Vergrote lymfeklieren
 * Spierpijn
 * Vergroting van de lever
 * Vergroting van de milt
 * Beschadiging aan hersenen
 * Beschadiging aan netvlies

Tijdens de zwangerschap van een vrouw kan de infectie schade aan het ongeboren kind veroorzaken en eventueel abortus.

Syptomen bij dieren
Dieren vertonen geen symptomen.

Diagnose
De diagnose is te stellen door aanwezigheid van antistoffen (IgG en/ of Ig- totaal) vast te stellen.

Behandeling

 * Primethaminen
 * Sulfanomiden
 * Spiramicinen

Preventie

 * Vrouwen moeten goed voorgelicht worden over katten en hun zwangerschap. Tijdens de zwangerschap mag een vrouw niet in de buurt van kattenuitwerpselen komen, dus bijvoorbeeld ook geen tuinwerkzaamheden uitvoeren, of de kattenbak verschonen.
 * Voldoende verhit vlees eten.

Bronnen, referenties en/of voetnoten

 * Wikipedia NL, Toxoplasmose, 1999, http://nl.wikipedia.org/wiki/Toxoplasmose (geraadpleegd op 17 april)
 * RIVM, Toxoplasmose Protocol, 2007, http://www.rivm.nl/cib/infectieziekten/Toxoplasmose/Toxoplasmose.jsp (geraadpleegd op 17 april)