Dülmener

De Dülmener (Duits: Dülmener Wildpferd) is een klein halfwild ponyras uit Duitsland, genoemd naar de plaats Dülmen. De Dülmener is het enige overgebleven inheemse ponyras uit Duitsland, aangezien de Senner-pony inmiddels uitgestorven is. De Dülmener ligt dicht bij oorspronkelijke rassen als de Konik en de Przewalski. Het ras staat sinds 1994 op de rode lijst van bedreigde huisdiersoorten.

Dülmenere Wildpferde zijn alle kleine paarden (pony's) die in in de Merfelder Bruch geboren worden en daar leven of vanuit die kudde verkocht worden. Dülmener zijn alle kleine paarden (pony's) die buiten de kudde in Merfelder Bruch door privé-personen worden gefokt.

Geschiedenis
Ongetwijfeld is de Dülmener het oudste nog in leven zijnde ras van Duitsland. Reeds in een document uit 1360 worden de wilde paarden vermeld daar de heren Johannes de Lette und Hermann de Merfeld naast het recht tot jagen en vissen ook het recht op de wilde paarden hadden verkregen.

Nog tot in het begin van de 19e eeuw waren er, voornamelijk in het noordwesten van Duitsland grote onontgonnen gebieden waar wilde paarden voorkwamen. De herverdeling van landbouwgrond tussen 1830 en 1850 en de navolgende ontginning van de toebedeelde gebieden betekende het einde voor nagenoeg al deze wilde kuddes. Alleen de kudde die voorkwam op de "Merfelder Bruch", dicht bij het stadje Dülmen kon tot op de dag van vandaag behouden worden. Dit is te danken aan een initiatief van hertog Alfred von Croy, die rond 1850 20 stuks „Merfelderbrücher", zoals ze destijds werden genoemd ving en ze op een perceel van 31 ha liet lopen. Inmiddels bestaat deze kudde uit tussen 250 en 300 paarden en is het gebied vergroot tot 350 ha.

Fokkerij
Wilde paarden in zoologische betekenis zijn de Dülmener echter niet. In de loop van de eeuwen zijn er steeds weer zijn kruisingen geweest met vooral oorlogs- en boeren-paarden zodat bij de Dülmener min of meer eigenschappen van gedomestificeerde paarden te herkennen zijn. Onder gedomesticeerd wordt verstaan een wild dier tot een huisdier maken. Daarnaast is er om inteelt te voorkomen gekruist met niet passende rassen. Zo is er tot 1939 veelal gekruist met bonte Welsh. Onm deze kenmerken als aftekening en voskleur er weer uit te fokken worden sinds de 2e Wereldoorlog alleen nog oorspronkelijke rassen als hengst gebruikt, vooral Mongool, Huzule en Exmoor. Sinds 1956 worden vooral Koniks uit het Tarpan-terugfokprogramma uit Popielno/Polen en hun nakomelingen uit eigen fokkerij gebruikt. Op de laatste zaterdag van mei wordt elk jaar de kudde bijeen gedreven. De jaarlinghengsten worden er uitgezocht en bij opbod verkocht. Merries worden niet te koop aangeboden. Tevens is het gebied het hele jaar open voor bezoek.

Exterieur
De Dülmener heeft een middelgroot hoofd, uitdrukkingsvol met een breed voorhoofd, recht tot licht concave neusrug; grote, intelligente levendige ogen en kleine oren. De hals is voldoende lang, licht gewelfd, goed opgezet, een onderhals wordt getolereerd. De pony heeft een elastische goed bespierde rug, een vaak licht aflopend kruis en een brede borst. Het lichaam heeft het rechthoekformaat, met schuine schouders en weinig schoft. De Dulmener heeft een goed gehoekte en gespierde achterhand. De benen zijn stevig met stabiele niet te lange onderbenen, droge, goed zichtbare gewrichten en de hoeven zijn mooi rond, klein en hard. Over het algemeen is de stand van de benen correct, maar het komt wel eens voor dat de achterbenen koehakkig staan. De beharing aan de benen, manen en staart is sterk, de stokmaat van deze pony’s is gemiddeld 1,25 meter. De Dülmener heeft een wildkleur: bruin of grijsachtig met een donkere aalstreep, en donkere manen en staart. Aftekeningen zijn niet toegestaan. De beweging is zuiver, ruim, soepel, niet te vlak, met een actieve stuwkracht vanuit de achterhand.

Karakter
De Dülmener is heel goedmoedig in de omgang, is buitengewoon taai en robuust, en met de juiste behandeling zijn ze zeer leergierig.

Gebruik
Dülmener pony’s zijn zeer veelzijdig, het zijn echte familiepony’s. Ze kunnen aangespannen en bereden worden. Er zijn enkele Dülmeners in Duitsland succesvol in de dressuur. Ze worden gebruikt als voltige-pony’s en veel aangespannen. Ook kunnen ze zeker een sprongetje maken en worden ze gebruikt voor endurance.

Bronnen, referenties en/of voetnoten

 * http://www.ig-duelmener.de
 * http://www.wildpferde.de/
 * http://www.horses.nl/site/appl/rassen/ras_shw.ws?ras_id=83&taal_id=1
 * http://nl.wikipedia.org/wiki/D%C3%BClmener