Bokt:Focusop 2011

Een overzicht van alle jaargangen 'Focus op' vind je hier: Bokt:Focusop

Focus op:
De beenstanden van het paard zijn van invloed op de ruimte, het gemak, de soepelheid en de correctheid waarmee de bewegingen worden uitgevoerd en daarmee dus ook op het uithoudingsvermogen en op de snelheid. Beenstanden worden van de voor-, achter- en zijkant beoordeeld. Het is hierbij de bedoeling dat het paard 'vierkant' op een harde ondergrond staat. Vierkant wil zeggen dat de hoeven van de voorbenen en de hoeven van de achterbenen naast elkaar staan, zodat het gewicht van het paard over de vier benen is verdeeld.

De beenstanden van een paard kunnen bij een veulen tot ongeveer 6 maanden, gecorrigeerd worden. Daarom is er voor een veulen niets zo belangrijk als een goede smid, die eventuele stand correctie uit kunnen voeren. Ook voor de eigenaar een belangrijk punt om de voeten en benen van een veulen goed in de gaten te houden en bij afwijkingen direct een hoefsmid of zelfs een dierenarts te laten komen. Dan kan het veulen later correct op de benen staan.

Afwijkingen aan de voorbenen
Er zijn verschillende beenstand afwijkingen aan de voorbenen mogelijk, welke te beoordelen zijn van de voorkant en van de zijkant. Het is niet zo dat een paard maar één afwijkende beenstand heeft of kan hebben, het is mogelijk om meerdere afwijkende standen te constateren. Sommige beenstanden komen zelfs frequent met andere beenstanden voor. Lees verder

Wist je dat?

 * ... het voorbeen uit een aantal beenderen bestaat die door middel van spieren, pezen en gewrichten verbonden zijn met het asskelet?
 * ... de bloedsomloop bestaat uit het hart en de bloedvaten (slagaders, aders en haarvaten)?
 * ... lymfe een belangrijke functie heeft voor de afweer?

Foto van de week
Een kudde wilde Amerikaanse mustangs in de winter in Alvord-Tule, Oregon.

Focus op:
Hypercalciëmie betekent dat er een abnormaal hoge concentratie calcium in het bloed zit. Dit wordt veroorzaakt door een storing in het evenwicht tussen botaanmaak en botafbraak.

Normaal gesproken zit meer dan 99% van het calcium in het lichaam opgeslagen in het skelet onder de vorm van hydroxy-apatiet. Er is een evenwicht tussen botaanmaak door de osteocyten, waarbij calcium in de botten wordt opgenomen, en botafbraak door de osteoclasten, waarbij de hydroxy apatiet kristallen afgebroken worden en het calcium in het bloed terecht komt. Dit evenwicht wordt geregeld door hormonen die botafbraak of juist de botaanmaak stimuleren. Deze hormonen worden gemaakt in de schildklier. Als er een verstoring is in het evenwicht tussen deze hormonen kan het zijn dat er te veel hydroxy apatietkristallen uit de botten worden afgebroken. Dan zal de hoeveelheid calcium in het bloed stijgen. De hoeveelheid calcium in de botten daalt dan waardoor ze breekbaarder worden. Als dit niet meer door het lichaam zelf gecorrigeerd kan worden, wordt er gesproken van hypercalciëmie.

Oorzaken
Hypercalciëmie heeft een aantal mogelijk oorzaken, die zowel bij de botten als bij de bijschildklier kunnen liggen. Zo kan het onder andere voortkomen uit botkanker. Tevens kan er een probleem zijn met de schildklier. Zo kan bijvoorbeeld de bijschilklier te groot zijn waardoor er een te grote hoeveelheid van een bepaald hormoon wordt afgegeven. Ook kan een tumor in de schildklier kan een verstoring in de hormoonhuishouding veroorzaken wat kan leiden tot hypercalciëmie. Lees verder

Wist je dat?

 * ... de Trichostrongylus axei een parasiet is die in de maag van paarden voor kan komen?
 * ... voltige het uitvoeren van (gymnastische) oefeningen is op een paard terwijl het stapt (in de lagere klassen) of galoppeert?
 * ... een klophengst een hengst is waarbij de testikels niet zijn afgedaald in het scrotum?

Foto van de week
Op de foto zijn spoelwormen (groot, wit) en bloedwormen (klein, rood) te zien in een mestbal van een paard.

Focus op:
De Clydesdale komt uit het dal van de Clyde in Schotland. Hij bestaat nog maar 150 jaar, maar is waarschijnlijk het invloedrijkste zware paard na de Percheron. Het ras ontstond doordat boeren de locale merries kruisten met zware Vlaamse hengsten. Daarnaast waren er ongetwijfeld kruisingen met de Shire.

Geschiedenis
De eerste Clydesdales stamden af van de zware strijdrossen die de geharnaste ridders tijdens veldslagen droegen. Locale Schotse boeren in Lanarkshire (voorheen Clydesdale) kruisten deze zware Vlaamse hengsten met locale merries en hierdoor ontstond de Clydesdale, een stevig paard met een grote platte voet die geschikt was voor het werk in moerassige gronden van Schotland. De zware trekpaarden werden niet alleen voor de landbouw gebruikt maar ook als trekpaarden in de kolenmijnen van het district Lanarkshire en in de straten van Glasgow.

De locale boeren fokten een paard voor het gebruik maar twee befaamde 19e-eeuwse fokkers Lawrence Drew, hofmeester van de elfde hertog van Hamilton te Merryton en zijn vriend David Riddell hadden hun hart verpand aan de verbetering van de Clydesdale.

In 1883 richtten ze de Select Clydesdale Horse Society op en keerden zich daarmee tegen het officiële Clysdesdale Horse Society Stud Book dat 5 jaar van tevoren was opgericht. Zij waren ervan overtuigd dat de Shire en de Clydesdale twee takken aan dezelfde stam waren.

In Groot-Brittannie en in de USA zijn er in de 19e eeuw stamboeken opgericht die de fokkerij van het Clydesdale paard registreren. Het Amerikaanse stamboek is het grootste Clydesdale-stamboek ter wereld. Lees verder

Wist je dat?

 * ... Darley Arabian geldt als één van de 3 stamvaders van de Engelse Volbloed?
 * ... er in de BoktWiki een lijst van hormonen te vinden is die binnen het paardenlichaam aangemaakt worden?
 * ... een hormoon een in het lichaam gevormde chemische stof (aminozuur, eiwit of steroïd) is die zich via het bloed verspreidt en de bijbehorende doelorganen stimuleert of inhibeert?

Foto van de week
Een Lippizaner aan de hand aan het werk in de Spaanse Rijschool.

Focus op:
Een drukking of 'drukplek' is een beschadiging van het weefsel doordat iets te veel knelt of drukt op de huid. Meestal ontstaat het door slecht passend of schurend materiaal, zoals zadels, hoofdstellen, halsters of dekens. Een drukplek kan ook nadat de huid en het weefsel genezen zijn nog zichtbaar zijn doordat de vacht op die plek wit blijft.

Symptomen
Als eerste verschijnen er meestal afgebroken haren, maar in de meeste gevallen worden deze niet gesignaleerd. Er kunnen kleine of grotere bultjes ontstaan op de plek waar het knelt. Wanneer het ernstiger is kunnen de haren ook geheel verdwijnen of kan er een wondje ontstaan. Daarna ontstaan er vaak witte haren op de drukplek. In sommige gevallen, vooral als de drukking snel geconstateerd is en goed heeft kunnen genezen, kunnen de witte haren bij het verharen in de lente of de herfst verdwijnen, in andere gevallen blijven de haren op die plek levenslang wit.

Zeer veel paarden hebben witte haren bij de schoft of naast de ruggengraat, deze wijzen erop dat er ooit een zadel niet goed heeft gepast. Dit is erg jammer want het ziet er lelijk uit en de witte haren blijven in de meeste gevallen levenslang zitten. Met name bij de singel zijn deze wondjes vaak te zien omdat hier de huid ook nog eens beweegt. Lees verder

Wist je dat?

 * ... koliek simpel gezegd staat voor 'buikpijn' bij het paard?
 * ... de berggeit een oefening is in de vrijheidsdressuur?
 * ... Seattle Slew een Amerikaans renpaard was dat de Triple Crown in 1977 wist te winnen?

Foto van de week
De American Bashkir Curly is een Amerikaans ras wat relatief onbekend is in Nederland. De paarden zijn te herkennen aan hun gekrulde (winter)vacht.

Focus op:
De neusriem is een onderdeel van het hoofdstel en heeft een grote invloed op de werking van het bit. Een neusriem voorkomt onder andere dat het paard de mond kan opensperren om zich te onttrekken aan de druk, voorkomt dat het paard de tong over het bit heen legt en zorgt voor een stabielere ligging van het bit. Over het algemeen geldt: hoe smaller de neusriem, hoe scherper de inwerking.

Er zijn verschillende soorten neusriemen:
 * De lage neusriem of africhtingsneusriem, ook wel Duitse of Hannoveraanse neusriem genoemd.
 * De hoge neusriem, ook wel Engelse neusriem genoemd.
 * De gecombineerde neusriem.
 * De Mexicaanse neusriem.

De lage neusriem
Deze neusriem heet eigenlijk Hannoveraanse neusriem of africhtingsneusriem en is begin 1900 uitgevonden op de Duitse cavalierschool door Seiploer. Tot voor kort was dit in Nederland de meest gebruikte neusriem, op dit moment is dat de Engelse neusriem. De neusriem wordt laag op de neus bevestigt, onder het bit langs, waarbij de bitringen wel vrij moeten liggen. Deze neusriem wordt vaak gebruikt bij jonge paarden omdat hij de mogelijkheid geeft om de teugel ook aan het ringetje van de neusriem te bevestigen en de druk die door de teugels richting hoofd gebracht wordt, verdeeld wordt over de neus en mond. De neusriem hoort altijd op het benige deel van de neus te liggen en moet zo strak of los worden gegespt dat er nog makkelijk twee vingers tussen de riem en de neus van het paard kunnen. Deze neusriem kan alleen gebruikt worden in combinatie met een trens, bij een stang zit hij de kinketting in de weg. Lees verder

Wist je dat?

 * ... de groom letterlijk de hulp van de ruiter is?
 * ... een reiningzadel wordt gebruikt bij het westernonderdeel Reining?
 * ... Splashed Whiteeen witpatroon is dat vooral bekend staat door de aparte 'in verf gedoopte' witmarkering die het vaak geeft?

Foto van de week
Een standfoto van de goedgekeurde KWPN hengst Uphill.

Focus op:
Er zijn veel verschillende redenen om paarden te houden. Dit natuurlijk afhankelijk van de eigenaar, maar niet elk paard is overal geschikt voor. Voordat je een paard koopt is het daarom erg belangrijk dat je je afvraagt wat je met het paard wil gaan doen. Hier een aantal mogelijke gebruiksdoelen op een rij:

Grasmaaier of gezelschapspony
Er zijn veel paarden waar niets meer mee gedaan kan worden vanwege blessures, ziekten of ouderdom, maar die nog wel pijnloos door het leven kunnen gaan. Vaak krijgen zij dan hun welverdiende pensioen en mogen ze hun tijd op het land doorbrengen om het gras kort te houden. Ook worden deze paarden vaak ingezet als gezelschapspony, zodat een ander paard niet alleen op de wei staat. Het is heel belangrijk dat paarden contact hebben met soortgenoten om ze gelukkig te houden. Hier worden ook vaak shetlanders of andere kleine pony’s voor gebruikt omdat deze vaak goedkoper zijn in aanschaf en onderhoud. Daarnaast is de kans dat een kleine pony een ernstige blessure veroorzaakt bij een groot (sport)paard ook niet zo groot.

Onder andere paarden worden vaak gebruikt om natuurgebieden te begrazen zodat de ecosystemen in stand blijven. Deze paarden worden meestal in een natuurlijk kuddeverband gehouden. Dat betekent dat merries samen met hengsten lopen, die worden niet gecastreerd. De paarden vormen natuurlijke kuddes die vaak voor meer nakomelingen zorgen dan het gebied aankan. Soms worden er om te voorkomen dat er dieren een hongerdood sterven bepaalde dieren tussenuit gehaald en geslacht.

Fokken
Een andere reden om paarden te houden is om er nakomelingen mee te fokken. Hiervoor is het belangrijk dat een paard een goede afstamming, mooie bewegingen etc. heeft om het veulen later te kunnen verkopen. Lees verder

Wist je dat?

 * ... hoefbevangenheid of laminitis een belangrijke oorzaak is van kreupelheid bij paarden?
 * ... de horzel die in Nederland voorkomt de Gastrophilus intestinalis is?
 * ... het N.M.P.R.S. staat voor Nederlands Mini Paarden Registratie Stamboek?

Foto van de week
Een paard in de zeldzame kleur amber champagne

Focus op:
Het studbook - sBs is een begrip in de springwereld. In dit artikel wordt de historie van het stamboek verder toegelicht.

Geschiedenis
In 1920 wordt het " Société d'Encouragement pour l'Elevage du Cheval d'Armes - Vereniging ter Bevordering van het fokken van het Legerpaard " opgericht met als doel fokkers aan te moedigen paarden te fokken die kunnen dienen in het Belgische leger. Het fokken van het Belgische legerpaard komt in eerste instantie lastig van de grond: er is veel concurrentie van het Franse paard. Toch slagen een aantal fokkers er in aantrekkelijke recreatiepaarden te fokken.

Vanaf 1930 neemt de vraag naar paarden die in het leger dienen of die als transportmiddel dienen af. In deze tijd verandert de vereniging haar naam in "Het Belgisch Halfbloed". Doel van deze vereniging is het fokken van paarden die eleganter en "levendiger" zijn door paarden te gebruiken die meer bloed voeren.

Tien jaar later breekt de Tweede Wereldoorlog uit en krimpen de activiteiten van de vereniging in. Desondanks de moeilijke tijd worden er toch nog veulens in het stamboek bijgeschreven. Deels gedwongen door de omstandigheden en de vraag van gebruikers wordt er een nieuwe weg ingeslagen: het fokken van menpaarden. Tijdens de oorlog neemt de bezetter een groot aantal paarden in beslag, hierdoor daalt de kwaliteit van het Belgisch Halfbloedpaard. Na de oorlog zijn er slechts nog enkele merries en enkele dravershengsten over. De fokkerij moet nieuw leven worden ingeblazen.

In de jaren erna bloeit de ruitersport op, zowel in België als in het buitenland. Dit zet fokkers er toe aan om hun fokproducten te verbeteren door enkele buitenlandse merries en hengsten die kwaliteit bezitten te gebruiken in de fokkerij. Deze paarden vormen de kern van het moderne sportpaard. De kroon op het harde werken komt als in 1967 de vereniging de titel: "Koninklijke Vereniging" mag gaan dragen.

In 1991 vindt nogmaals een naamsverandering plaats: de naam Stud-Book sBs wordt geïntroduceerd. Deze introductie is tevens de startvan een ambitieus programma zowel op zootechnisch gebied als op dat van de communicatie. Het Stud-Book sBs stelt ter beschikking van haar fokkers een geheel nieuw paspoort dat spontaan de goedkeuring kreeg van het Ministerie van Landbouw, de Nationale en Internationale Ruitersport Federatie, de Wereldfederatie van Stud-Books en alle buitenlandse fokinstanties :het alom bekende 'Blauwe Boekje sBs', waarvan reeds meer dan 12.000 exemplaren in omloop zijn. Lees verder

Wist je dat?

 * ... Amerigo de naam is van het witte paard van Sinterklaas waarmee hij over de daken rijdt?
 * ... het gezelschap van de schimmel van Sinterklaas kan worden teruggevoerd op de Germaanse godenwereld?
 * ... het paard zou verwijzen naar Sleipnir, het achtvoetige paard van de god Wodan?

Foto van de week
Een IJslander en zijn amazone gaan door het water op IJsland.

Focus op:
De Pavo Cup is een competitie die tot stand is gekomen door samenwerking van paardenvoerder Pavo, de KNHS en het KWPN.

De Pavo Cup is een soort scouting voor talentvolle vier- en vijfjarige dressuurpaarden. Er worden door het hele land voorselecties gehouden tijdens onder andere Centrale keuringen. Ook worden er door het hele land heen enkele oefenavonden gehouden voorafgaande aan de voorselecties waar ruiters en amazones met hun paarden heen kunnen om enigszins kennis te maken met het concept van de Pavo Cup en de bijbehorende beoordeling.

Na de voorselecties wordt er uiteindelijk een halve en grote finale gereden. Dit gebeurt ieder jaar tijdens de KWPN Paardendagen op het KNHS-centrum in Ermelo.

Voorselecties
Tijdens de Centrale Keuring van iedere provincie vinden de voorselecties plaats. De aanleg van de jonge dressuurpaarden wordt getest. Er wordt gevraagd om enkele verrichtingen te tonen waardoor de paarden kunnen laten zien over hoeveel talent ze beschikken. De verrichtingen kunnen op een vrije plaats in de rijbaan getoond worden, er is dus geen sprake van een 'proef' die gereden moet worden.

Tijdens de voorselecties worden maximaal 3 combinaties tegelijk in de ring beoordeeld, wat tussen de 10 en 15 minuten in beslag neemt. De gevraagde verrichtingen worden door de ringmeester kenbaar gemaakt en de jury beoordeelt deze dan via een protocol. Uiteindelijk geeft de jury per combinatie één gezamenlijke beoordeling.Lees verder

Wist je dat?

 * ... per 1 januari 2012 de startpas de huidige startkaart en startcoupons gaat vervangen?
 * ... het voordeel van de startpas is dat er onbeperkt mee kan worden deelgenomen aan wedstrijden en je geen startcoupons meer hoeft te bestellen?
 * ... een ander voordeel van de startpas is dat je aan meerdere disciplines kan deelnemen, namelijk: dressuur, springen, eventing en endurance?

Foto van de week
BMC Ojay is 1 van de sportpaarden van Stal van Baalen en zoon van de top vererver Jazz.

Focus op:
Cornage is een afwijking van de stembanden (larynx). Bij het ademhalen wordt een bijgeluid geproduceerd, met name tijdens inspanning. In vrijwel alle gevallen wordt dit geluid geproduceerd door een verlamming van de linker stemband, in een enkel geval is het een verlamming van de rechter stemband.

Stembanden
De stembanden zijn twee membranen die verticaal in de luchtweg staan. Spiertjes trekken deze membraanvouwen weg wanneer er meer lucht door de luchtwegen heen moet bij inspanning. In rust hangen de stembanden losser in de luchtweg. De stembanden zorgen er mede voor dat er tijdens het eten geen voedsel in de longen terecht kan komen. Door degeneratie van de linker zenuw (N. laryngealis recurrens) raakt de linker stemband verlamd. Virale infecties of trauma kunnen deze zenuw ook beschadigen, hierdoor kan een paard op elke leeftijd cornage ontwikkelen.

Cornage is in 95% van de gevallen erfelijk. Andere oorzaken van verlamming van de stembanden kunnen zijn:
 * vergiftiging met zware metalen, bijvoorbeeld loodhoudende verf;
 * ontstekingen in het keelgebied, bijvoorbeeld droes.

Vooral bij grote sportpaarden komt cornage voor. Het KWPN speelt hier al een aantal jaren op in door paarden met cornage af te keuren en dekhengsten en buitenlandse merries te controleren op cornage voordat zij toegelaten worden tot het stamboek. Deze aanpak tegen cornage lijkt goed te werken, want het aantal gevallen neemt de laatste jaren sterk af.Lees verder

Wist je dat?

 * ... antimycotium (meervoud antimycotica) een geneesmiddel is met een schimmelwerende of een schimmeldodende werking
 * ... imaverol een vloeistof is die (verdund) op de huid kan worden gebruikt als een paard last heeft van een schimmelinfectie?
 * ... clenbuterol een geneesmiddel is dat in Europa alleen geregistreerd is voor gebruik bij paarden die leiden aan zware luchtwegproblemen?

Foto van de week
Een wormenkuur bestaat uit pasta in een injector of pillen en dient ter bestrijding van allerlei soorten wormen bij het paard.

Focus op:
De join-up is een methode binnen de Natural horsemanship die bekend is geworden door Monty Roberts. Monty Roberts gebruikt deze methode bij het zadelmak maken van jonge paarden, maar ook voor de correctie van probleempaarden, door het gedrag na te bootsen dat een dominante merrie in een kudde vertoont. Het is een manier om snel toegang te krijgen tot het paard, te laten zien dat jij de baas bent, zonder lichamelijk geweld te gebruiken.

Natuurlijk kuddegedrag
Om te begrijpen hoe de join-up werkt, moet je je verdiepen in het kuddegedrag van een paard.

Een kudde in de natuur bestaat uit een groep merries van verschillende leeftijden, hengsten t/m een jaar of twee, een leidende merrie en een leidende hengst. De hengst bevindt zich vaak achter de kudde, beschermt deze tegen roofdieren en rivalen, drijft de kudde van achteren op. Daarbuiten is hij ook verantwoordelijk voor het drachtig maken van de merries. Meer niet, maar minder ook niet. Hengstveulens die ouder worden, worden door de leidende hengst uit de groep verstoten, en vormen vaak vrijgezellenkuddes, tot het moment dat ze een eigen kudden stichten en/of het bij een gevecht om het leiderschap winnen van een rivaliserende hengst en zijn kudde overnemen.Lees verder

Wist je dat?

 * ... de leadrope net als het touwhalster en de carrot stick behoort tot de mogelijke gereedschappen van een beoefenaar van Natural Horsemanship?
 * ... het touwhalster vaak wordt gebruikt bij grondwerk en om bitloos te gaan rijden?
 * ... Chris Irwin een Natural Horsemanship trainer uit Canada is die bekend staat om zijn focus op communicatie: hij werkt altijd vanuit het paard en maakt mensen bewust van hun lichaamstaal en gedrag en het effect hiervan op het paard?

Foto van de week
Rijden met een neckrope is heel anders dan rijden met bit en teugels of bitloze optomingen die om het hoofd zitten.

Focus op:
Een paard is een kuddedier en tevens een prooidier. Hij moet meteen in staat zijn te vluchten bij gevaar. Het paard heeft dan ook een slaappatroon dat typisch is voor prooidieren die zijn geëvolueerd op de open vlakte.

Hoe slapen paarden
Paarden hebben daarvoor een speciaal systeem. Het paard kan met zijn pezen zijn gewrichten vastklikken. Dat kost hem geen moeite. Zo kan hij makkelijk even soezen zonder om te vallen. Hij gebruikt dit systeem ook om even de spieren wat rust te geven.

Staand slapen heeft een groot voordeel voor een paard. Hij kan hierdoor meteen vluchten bij gevaar en verspilt geen kostbare seconden door op te moeten staan. Ook de plaats waar ze rusten is van belang. Een paard in het wild zal altijd een beschutte plek opzoeken om te slapen, maar ook een plek waar hij meteen weg kan rennen. Zijn hoofd zal dan ook gericht zijn op een open vluchtroute voor hem. Dit gedrag zie je soms zelfs terug bij paarden op stal. Zij hebben hun hoofd vaak gericht naar de uitgang, de staldeur. Lees verder

Wist je dat?

 * ... de stap een viertaktbeweging is?
 * ... het spronggewricht van een paard zicht tussen het pijpbeen en het onderbeen bevind?
 * ... Eurocommerce Vancouver een donkerbruine goedgekeurde dekhengst is die internationaal in de springsport uitkomt onder zijn ruiter Gerco Schröder?

Foto van de week
Een draver tijdens een training.

Focus op:
De Suffolk Punch is het oudste zware paardenras van Groot-Brittannië en vindt zijn oorsprong op de zware kleigronden van East-Anglia.

Geschiedenis
De precieze oorsprong van de Suffolk Punch is onduidelijk maar men vermoedt dat het ras afstamt van de zware middeleeuwse rassen die op het slagveld gebruikt werden. De eerste vermelding van het ras is te vinden in het middeleeuwse werk Britannia, geschreven door William Camden en uitgebracht in 1586.

Het ras werd in de graafschappen Norfolk en Suffolk gefokt als landbouw- en trekpaard. Door de geïsoleerde ligging in het oosten van Zuid-Engeland bleef de inbreng van vreemd bloed beperkt en werden er ook weinig paarden vanuit East-Anglia uitgevoerd.

Mede door het gebruik van de voskleurige draver Blakes Farmer (1760) werd de voskleur verankerd in de Suffolk Punch-fokkerij.

Alle huidige Suffolk Punches stammen af van de hengst Ufford (1768) en hij wordt beschouwd als de stamvader van de Suffolk Punch. Ufford had een edel hoofd, korte benen en een stokmaat van 1.57 meter. Zijn kleur was opvallend helderrood en zijn eigenaar, Thomas Crisp, prees de hengst aan als “in staat om goede koetspaarden voort te brengen”.

In 1877 werd de Suffolk Horse Society opgericht en de secretaris van de Society, Herman Biddell, richtte na 2 jaar speurwerk, in 1880 het 1e stamboek op: The Suffolk Horse History and Stud Book. Hierin beschreef hij de geschiedenis van het ras, de landbouwmethodes in de regio en een rasstandaard die nog steeds gebruikt wordt. Daarnaast werden een register van 1230 hengsten en 1120 merries en een lijst met kampioenen bijgehouden. Lees verder

Wist je dat?

 * ... een jury belast is met het beoordelen van de prestaties van deelnemende combinaties tijdens een wedstrijd?
 * ... in 1982 de eerste World Dressage Challenge (WDC) door de FEI werd georganiseerd met als doel de dressuursport in de zogenaamde `niet-dressuurlanden` te promoten en verder te ontwikkelen?
 * ... White Snake een jonge hengst is die goedgekeurd is bij het KWPN en hij daarmee de tweede goedgekeurde hengst van de keurhengst Cavalier is?

Foto van de week
De trens is een van de meest gebruikte bitten voor paarden in allerlei takken van sport.

Focus op:
Het moment is daar: je veulen komt van de fokker naar huis, of je gaat je veulen naar de opfok brengen. Je veulen moet voor het eerst alleen in de trailer vervoerd worden.

Voorbereidingen
Haal voorstang en tussenschot uit de trailer en leg een dikke laag stro of houtkrullen op de bodem. Kan de voorstang er niet uit, stapel dan minstens 2 strobalen in de punt van de trailer, of maak een houten schot op maat, zodat het veulen niet onder de stang door kan of over de stang kan springen. Een veulen wordt in principe los vervoerd in een trailer. Het achterzeiltje of de achterklep wordt uiteraard secuur dichtgemaakt om te voorkomen dat het veulen eroverheen tracht te springen. Ook zijn er speciale veulenrekken in de handel, die in plaats van een zeiltje boven de achterklep worden geplaatst. Kom niet in de verleiding bij het veulen te blijven tijdens het transport. Dit is verboden, en bovendien levensgevaarlijk.

Het veulen vastzetten is ook een optie. Zorg er dan voor dat het touw 1 of 2x rond de stang is geslagen, zodat het veulen niet omhoog kan komen en zijn benen over de stang kan gooien. Ook als het veulen vast staat is het aan te raden het achterzeiltje dicht te maken, wegens de lenigheid van deze jonge dieren. Lees verder

Wist je dat?

 * ... de KWPN goedgekeurde dekhengst Pion sprong met Rob Ehrens op internationaal niveau?
 * ... de ontworming van het paard een periodiek terugkerende behandeling is om worminfecties onder controle te houden?
 * ... stofwisseling een verzamelnaam is voor alle processen in het lichaam die nodig zijn om stoffen om te zetten, op te bouwen of af te breken?

Foto van de week
Een marathonwagen voor een pony tweespan die voldoet aan de eisen van de KNHS en de FEI.

Focus op:
Hoefkatrolontsteking is een probleem wat gelokaliseerd is in de hoefkatrol. De hoefkatrol is het mechanisme waarbij de diepe buigpees langs het straalbeen loopt. Hiermee wordt het buigen van de hoef mogelijk.

Wanneer de diagnose 'hoefkatrol(ontsteking)' wordt gesteld is er over het algemeen sprake van pijn in het hoefkatrol-gebied. Deze pijn wordt al dan niet veroorzaakt door een ontsteking, het komt er op neer dat elke pijn die gelokaliseerd kan worden in het hoefkatrolgebied, hoefkatrolontsteking (HKO) wordt genoemd.

Hoe ontstaat HKO?
Het ene paard is gevoeliger voor HKO dan het andere. Daarnaast lopen de meningen heel erg uit een over hoe hoefkatrolontsteking kan ontstaan. Enkele factoren die een rol spelen bij het ontstaan van HKO zijn: - erfelijkheid - voeding - het begin van de africhting en training - de bouw van de voeten - de conditie van het paard - het beslag - een slechte bloedsomloop ( bijvoorbeeld door te veel stil staan) - hoefverzorging - onverantwoorde medicamenten om de prestatie te verhogen - het gebruik van het paard - toontreden van de hoef

Over het algemeen zal kreupelheid door HKO optreden op het moment dat een gevoelig(er) paard meer wordt belast en deze belasting niet goed wordt opgebouwd. Doordat het paard geen kans heeft gekregen om de pees en het straalbeen te versterken wanneer de belasting te snel wordt opgevoerd zal het hoefkatrolgebied gaan irriteren. Dit gebied is sowieso al erg kwetsbaar. Als het paard weer rust krijgt, krijgt het organisme ook de kans deze irritaties te herstellen. Op het moment dat het paard geen rust krijgt en aan dezelfde of steeds meer belasting wordt blootgesteld treedt uiteindelijk schade op. Het lichaam reageert op schade met een ontsteking. De kenmerken van ontsteking zijn: roodheid, zwelling, warmte, pijn en uiteindelijk functieverlies. De locatie en aard van de ontsteking bepalen in hoeverre deze kenmerken merkbaar zijn. Lees verder

Wist je dat?

 * ... bij pasgeboren merrieveulens kan je soms een apart verschijnsel tegenkomen wat heksenmelk wordt genoemd?
 * ... springruiter Henk van de Pol uit een een echte paardenfamilie komt?
 * ... de hengst Elegant een behoorlijke stempel gedrukt heeft op de fokkerij van het gelderse paard doordat hij veel vermogen en veel front bezat in combinatie met een goudeerlijk karakter wat hij ook doorgaf aan zijn nakomelingen?

Foto van de week
Western amazone Rieky Young in actie tijdens Horse Event 2011.

Focus op:
Valegro is het dressuurpaard van de Britse amazone Charlotte Dujardin. De donkerbruine KWPN ruin is een van de meest getalenteerde paarden die de dressuursport tot op heden kent.

Afstamming en signalement
Valegro is een donkerbruine KWPN ruin met een stokmaat van 1,72 meter.

De vader van Valegro is de zwarte keurhengst Negro. Negro is een zoon van de legendarische stempelhengst Ferro, die in de internationale Grand Prix dressuur uitkwam onder het zadel van Coby van Baalen. De moeder van Negro is de keur preferente prestatiemerrie Fewrie, een dochter van het internationale Grand Prix dressuurpaard Variant. Fewrie voltooide een IBOP met maar liefst 92 punten. Negro zelf heeft een succesvolle carrière achter de rug. Zowel op 5- als op 6-jarige leeftijd won de hengst met Anne van Olst in het zadel de KWPN Hengstencompetitie. In de Prix St. Georges won Negro drie van de vier proeven die hij liep. Zijn debuut in de Grand Prix won hij met een score van 72,50%. De moeder van Valegro is de keurmerrie Maifleur. Haar vader is de springhengst Gershwin, een zoon van het preferente springwonder Voltaire. De moeder van Maifleur is de keurmerrie Weidyfleur, een dochter van de preferente Holsteiner hengst Heidelberg. Maifleur nam in 1997 deel aan de UTV. Ze voltooide eveneens een goede merrietest met 75,5 punten. Naast Valegro bracht ze onder andere ook de stermerrie Aimfleur voort, een dochter van Lupicor. Lees verder.

Wist je dat?
... een dressuurpaard de hals gebruikt om zich groot te maken en te klimmen in de voorhand en een springpaard de hals gebruikt bij het balanceren? ... een aalstreep een zichtbare, donkere streep haar is en dat deze streep haar doorloopt zonder onderbrekingen vanaf het hoofd, over de rug tot en met de staartpunt? .... de stokmaat of schofthoogte de hoogte van een paard of pony is?

Foto van de week
Een Frederiksborger in actie tijdens Horse Event 2011.

Focus op:
De schildklier, ook wel thyroïd genoemd, is een kleine endocriene klier, oftewel klier waarin hormonen worden geproduceerd die aan het bloed worden afgegeven. De schildklier bestaat uit twee lobben, die bij jonge paarden nog verbonden zijn door klierweefsel, bij oudere paarden bestaat deze verbinding enkel uit een dunne strook bindweefsel. De schildklier van een paard ligt in het halsgebied achter de larynx (= strottenhoofd) aan weerszijden van de luchtpijp. Bovenop de schildklier ligt nog de bijschildklier of parathyroïd. De grootte van de schildklier kan erg verschillen, dit is namelijk afhankelijk van het ras, het geslacht en de leeftijd van het paard. Over het algemeen varieert de grootte tussen het formaat van een mandarijn en het formaat van een sinaasappel.

Ontstaan
De schildklier ontstaat bij een embryo uit een instulping tussen de eerste en de tweede kieuwboog in de primitieve voordarm. Dat wil zeggen dat de schildklier vlak achter de mondholte ontstaat en oorspronkelijk via een buis in verbinding staat met de mond- en keelholte. De buis gaat regresseren en de schildklier gaat in de hals steeds verder afdalen. Uit de vijfde kieuwboog ontstaat het ultimobranchiaal lichaam. Hieruit ontwikkelen de C-cellen die migreren naar de schildklier en daar zorgen voor de productie van calcitonineLees verder

Wist je dat?

 * ... Wanneer het paard kreupel loopt of verzet geeft het probleem mogelijk in de kniegebrek van het dier zou kunnen zitten?
 * ... Horse Event een groot paardenevenement is dat sinds 2001 jaarlijks wordt georganiseerd door Academy Bartels op het Nederlands Hipisch Centrum in Deurne?
 * ... De Shales een uitzondering is in deze lijst met paardenrassen en types? Ondanks zijn grote invloed op de ontwikkeling van diverse rassen, werden de paarden uit deze bloedlijn niet erkend als ras.

Foto van de week
Een haflinger met een merrievlecht

Focus op:
Tim Lips is een jong Nederlands eventingtalent. Hij heeft diverse Nederlandse titels behaald en presteert inmiddels ook succesvol op internationaal niveau.

Biografie
Tim Lips werd op 7 oktober 1985 geboren in Made (Brabant). Vader Martin Lips reed internationaal in de eventingsport en ook moeder Lips was actief in de paardensport. Daarom was het ook geen verrassing dat Tim enthousiast werd over pony's en paarden en een sportieve carrière startte. Hij begon bij de pony's in de discipline springen en dit alles niet zonder resultaat. Hij sprong internationaal bij de pony's en later bij de Junioren en Young Riders. Hij ging wel eens mee met zijn vader naar eventingwedstrijden en toen hij het paard Oncarlos onder het zadel kreeg leek het hem wel wat om het eens in deze tak van de paardensport te proberen. Tim Lips is inmiddels opgenomen in het nationale A-kader Senioren Eventing door bondscoach en vader Martin Lips. Ook is Tim lid van het Rabobank Talententeam 2007. In 2004, Tim was 19, maakte hij zijn debuut in de eventingsport. In september 2005 werd hij Nederlands Kampioen klasse M en een aantal maanden later maakte hij zijn internationale debuut al. In 2006 werd Tim Nederlands Kampioen Young Riders en in 2007 werd hij Nederlands Kampioen Senioren. Inmiddels heeft de talentvolle ruiter uit Made zijn HBO-opleiding sportmanagement afgerond en is bezig met het opzetten van een eigen springstal. Trainingen worden verzorgd door Francis Verbeek en eventingamazone Alice Naber.

In 2008 heeft Tim zijn Olympisch debuut in Hong Kong. Hij wordt hier 15e met Oncarlos, net als zijn vader in 1992 in Barcelona. Lees verder

Wist je dat?

 * ... Equine Metabolic Syndrome een hormonale stoornis is die vergelijkbaar is met (maar niet hetzelfde is als) diabetes type 2 bij mensen?
 * ... het NRPS een stamboek is: Nederlandse Rijpaard en Pony Stamboek om precies te zijn?
 * ... Brieka een keur preferente prestatie KWPN-merrie is, geboren in 1983 en behoort tot fokfamilie 183, de Kida-stam en merrielijn 081?

Foto van de week
De Mangalarga marchador is een gangenpaard afkomstig uit Brazilië met veel Spaans bloed in zijn aderen

Focus op:
Overhoef is een botwoekering ter hoogte van het kroongewricht of het hoefgewricht als gevolg van een chronische ontsteking van het gewricht. Dit is aan de buitenkant waar te nemen doordat er een verdikking aanwezig is bij het gewricht. Er wordt onderscheid gemaakt tussen lage overhoef en hoge overhoef. Lage overhoef is hetzelfde als artrose in het hoefgewricht terwijl hoge overhoef overeenkomt met artrose in het kroongewricht.

Symptomen
Bij een chronische gewrichtsontsteking ontstaat er botwoekering van het kraakbeen in en rond het kroongewricht als reactie op de ontstekingsprocessen in het gewricht. Dit is aan de buitenzijde te zien als een verdikking. De verdikking wordt overhoef genoemd en kan zowel aan de voorkant als aan de zijkanten voorkomen. Afhankelijk van waar de botwoekering zich vormt, spreken we van 'hoge overhoef' of van 'lage overhoef'. Bij hoge overhoef bevindt de verbening zich vooral rondom het kroongewricht en bij lage overhoef rond het hoefgewricht.

Bij lichte vormen van overhoef kan het paard nog functioneren en is er geen sprake van kreupelheid. Bij de ernstigere vormen is er vaak sprake van lichte maar wisselende kreupelheid, afhankelijk van de hevigheid van de ontsteking.

Overhoef kan veroorzaakt worden door trauma van buitenaf, langdurige overbelasting of een verkeerde beenstand waardoor de gewrichten verkeerd belast worden. Lees verder

Wist je dat?

 * ... het doel van Endurance is om een vooraf uitgezette route zo snel mogelijk af te leggen, met een paard dat aan het eind van de rit 'fit to continue' is, wat wil zeggen dat het paard nog een stuk verder zou kunnen lopen?
 * ... Concours Hippique International Officiel oftewel het C.H.I.O., een internationaal toernooi is waarvoor door de F.E.I. toestemming gegeven moet worden?
 * ... het C.H.I.O. van Rotterdam het grootste internationale outdoor paardensport evenement in Nederland is?

Foto van de week
De Trakehner hengst Münchhausen

Focus op:
Adelinde Cornelissen is een Nederlandse dressuuramazone die op Grand Prix-niveau rijdt. Tijdens het EK 2009 behaalde Adelinde met het Nederlandse team een Europese Gouden medaille, individueel reed ze een Wereldrecord in de Grand Prix Spécial en won daarmee individueel Europees Goud, en in de Kür op Muziek won ze een zilveren medaille met haar toppaard Parzival. In 2011 won de combinatie de finale van de FEI World Cup Dressage en prolongeerde zij haar EK titel in de Grand Prix Spécial.

Biografie
Adelinde Cornelissen is geboren op 8 juli 1979. Op 2-jarige leeftijd kreeg ze twee Shetlandpony's om te verzorgen.

Na de winter gingen de Shetlanders terug naar hun eigenaar en Adelinde had haar zinnen gezet op een eigen pony, maar haar ouders besloten dat het verstandiger was om eerst op les te gaan, dit gebeurde bij Manege Smit te Pesse. Schimmel Blue Moon bracht Adelinde de eerste stappen van het ponyrijden bij. Vervolgens kwam er daadwerkelijk een eigen pony, genaamd Ayesha. Ayesha was een C-Pony en ingeschreven bij het Welsh stamboek, afstammend van de hengst Valentino. Ayesha werd opgeleid tot Z2 dressuur en met deze pony behaalde Adelinde haar eerste grote successen. In 1995 werd ze Nederlands Kampioen Z2 indoor en in het outdoorseizoen herhaalde ze dit en werd wederom Nederlands Kampioen Z2. Met Ayesha werd ook gefokt, hieruit kwamen de pony's Whitsun en Mr. Pride voort. Beide pony's werden opgeleid tot de klasse Z2 door Adelinde en daarbij behaalde ze verschillende Brabantse titels. Met Mr. Pride behaalde Adelinde in 1997 opnieuw een nationale titel, bij de KNF werd ze Kampioen klasse Z1.

In hetzelfde jaar rondde Adelinde haar middelbare schooltijd af met een VWO-diploma en ging ze Engels studeren aan de universiteit. In 1998 kreeg Adelinde een mooi aanbod op paardengebied. Ze kon in Canada een baan krijgen op een nieuw paardenbedrijf. Adelinde had inmiddels de overstap naar de paarden gemaakt en reed Z2 dressuur en Z springen met het paard Innovation. Toen Adelinde terugkwam in Nederland maakte ze haar universitaire opleiding af en ging aan de slag als docente Engels in Meppel. Inmiddels had Adelinde alweer een aantal paarden naar het Z2 gereden en kreeg toen in 2002 Parzival te rijden. De inmiddels mede-eigenaar van Parzival, Henk Koers, vroeg of Adelinde de ruin niet wou voorrijden voor potentiële kopers. Parzival was echter erg heet en vlug en de koop ging niet door en Adelinde bleef Parzival rijden. Parzival is een voskleurige nakomeling van de hengst Jazz. Adelinde ging trainen bij Johan Hamminga. In 2004 werd Adelinde met Parzival Nederlands Kampioen Z2. Na het behalen van deze titel was er intresse in Parzival maar Adelinde had haar maatje gevonden en werd mede-eigenaar van het paard. De overstap naar de Subtop werd gemaakt en niet zonder resultaat, direct in 2004 werd Adelinde Reservekampioen ZZ-licht. Lees verder

Wist je dat?

 * ... de verzenen (of hielen) het laatste stuk van de draagrand onder de ballen van de hoef zijn?
 * ... de Europese Kampioenschappen vanuit de F.E.I. worden georganiseerd?
 * ... Vitamine A fungeert als een anti-oxidant en belangrijk is voor de ontwikkeling van een gezonde huid, hoorn (het gezichtsvermogen), tandvlees, slijmvliezen, haar, vruchtbaarheid en de weerstand van een paard?

Foto van de week
Hans Peter Minderhoud kwam tijdens het EK in Rotterdam voor het laatst in actie met Exquis Nadine

Focus op:
Een drukking of 'drukplek' is een beschadiging van het weefsel doordat iets te veel knelt of drukt op de huid. Meestal ontstaat het door slecht passend of schurend materiaal, zoals zadels, hoofdstellen, halsters of dekens. Een drukplek kan ook nadat de huid en het weefsel genezen zijn nog zichtbaar zijn doordat de vacht op die plek wit blijft.

Symptomen
Als eerste verschijnen er meestal afgebroken haren, maar in de meeste gevallen worden deze niet gesignaleerd. Er kunnen kleine of grotere bultjes ontstaan op de plek waar het knelt. Wanneer het ernstiger is kunnen de haren ook geheel verdwijnen of kan er een wondje ontstaan. Daarna ontstaan er vaak witte haren op de drukplek. In sommige gevallen, vooral als de drukking snel geconstateerd is en goed heeft kunnen genezen, kunnen de witte haren bij het verharen in de lente of de herfst verdwijnen, in andere gevallen blijven de haren op die plek levenslang wit.

Zeer veel paarden hebben witte haren bij de schoft of naast de ruggengraat, deze wijzen erop dat er ooit een zadel niet goed heeft gepast. Dit is erg jammer want het ziet er lelijk uit en de witte haren blijven in de meeste gevallen levenslang zitten. Met name bij de singel zijn deze wondjes vaak te zien omdat hier de huid ook nog eens beweegt. Lees verder

Wist je dat?

 * ... een sporthart voor komt voor bij paarden in zeer goede conditie?
 * ... Targetten het aanraken van een voorwerp in houdt?
 * ... de kaptoom één van de oudste bitloze optomingen is, en voornamelijk wordt gebruikt bij de Academische rijkunst?

Foto van de week
Schematische tekening van het maag-darmtractus van een paard.

Focus op:
Op het eerste gezicht lijkt de paardenhoef een sterk, onbuigzaam geheel. Niets is echter minder waar. De hoef is namelijk vrij flexibel, bij elke pas dat het paard zet neerzet, zet de hoef uit. Als het paard het been vervolgens weer optilt krimpt de hoef weer wat in. Dit wordt het hoefmechanisme genoemd.

Waarom hoefmechanisme
Mensen hebben in de bloedvaten kleine klepjes zitten, die er voor zorgen dat het bloed dat door het hart vooruit gepompt wordt niet terug stroomt. Deze klepjes voorkomen ook dat het bloed niet door de zwaartekracht naar onze tenen zakt. Een paard heeft deze klepjes niet. Het hoefmechanisme ´helpt´ het hart om het bloed uit de benen, weer omhoog te pompen. Zonder het hoefmechanisme zou het hart zwaarder moeten werken en de doorbloeding in de onderbenen slecht zijn. Er wordt niet voor niets gezegd dat een paard 5 harten heeft. Het hart dat het bloed rondpompt en zijn vier hoeven die helpen. Dit ´systeem´ zorgt ervoor dat de benen van een paard zo dun mogelijk kunnen zijn, want hoe dunner de benen, des te sneller een paard kan lopen.

Waarom een goede doorbloeding?
Een goede doorbloeding is voor het hele lichaam van groot belang, maar ook in een paardenbeen. Het bloed voert voedingsstoffen voor de spieren met zich mee en afvalstoffen af. Deze toe- en afvoer van stoffen zijn ook voor het goed functioneren van de benen en de hoeven belangrijk. Zonder een goed functionerend hoefmechanisme zal er een slechte doorbloeding van de benen ontstaan, waardoor op weer allerlei kwalen kunnen ontstaan.

Een van de meest voorkomende kwalen is een slechte hoornkwaliteit. Zonder een continue verse toevoer van voedingsstoffen krijgt de hoef een tekort aan voedingsstoffen, waardoor de hoornkwaliteit van de hoef minder wordt. Slechte doorbloeding kan nog een scala aan andere kwalen veroorzaken die niet altijd duidelijk te wijten zijn aan een slecht functionerend hoefmechanisme, doordat externe factoren meespelen. Lees verder

Wist je dat?

 * ... de witte lijn zichtbaar is aan de onderkant van de hoef en is de verbinding tussen hoefwand en de hoefzool?
 * ... de straal de voornaamste schokbreker in de hoef is?
 * ... de zwilwrat een (vaak ovaalvormig) eelt/hoorn-achtig bultje is aan de binnenkant van het paardenbeen, ongeveer in het midden?

Focus op:
De Dikke Van Dale verklaart de term verzameling onder andere als "bijeenbrengen, bundelen". Wanneer we van verzameling spreken in het kader van paardrijden bedoelen we doorgaans het bij elkaar brengen van voor- en achterhand.

Wat is verzameling en waartoe dient het?
Verzamelen of verzameling is dat een paard zijn achterbenen onder zijn lichaam brengt en daardoor van achteren gaat zakken. Hierdoor neemt het gewicht op de voorhand af en zijn halshouding krijgt meer oprichting. Als een paard aan het verzamelen is zal hij zijn rug moeten bollen om zijn achterbenen goed onder te kunnen brengen, door dat een paard zijn rug bolt kan hij een ruiter makkelijker dragen. Wij mensen hebben dit ook: probeer zelf ook maar een tijdje iemand op je rug mee te dragen zoals een paard dat doet. Je zult na verloop van tijd merken dat met gebolde rug het veel makkelijker is om gewicht mee te dragen dan met een holle rug. En dat is eigenlijk het hoofddoel van verzameling, want de verzameling is ooit ontstaan voor het welzijn van het paard.

In de klassieke rijkunst, maar eigenlijk in alle takken van paardensport, dient de verzameling (naast dit ‘sparen’ van het paard) ook nog een tweede doel, namelijk een schwungvolle presentatie, waarbij het paard er uit ziet alsof het in opperste staat van opwinding is, terwijl het tegelijkertijd geconcentreerd en mentaal ‘open’ moet staan voor de aanwijzingen van de ruiter.Lees verder

Wist je dat?

 * ...bakletters zijn gemaakt om dressuurruiters en menners vaste punten te geven om een oefening op te laten zien?
 * ...lichtrijden de beweging is die een ruiter maakt als hij in het ritme van het paard in draf steeds gaat staan-zitten in het zadel?
 * ...rijden met een neckrope heel anders is dan rijden met bit en teugels of bitloze optomingen die om het hoofd zitten?

Foto van de week
Jeanette Haazen werkt een dressuurtraining af met Quicksilver.

Focus op:
Chronisch progressief lymfoedeem, afgekort CPL, is een chronische aandoening van het lymfevatstelsel die reeds beschreven is bij het Belgisch Trekpaard, de Shire en de Clydesdale. CPL uit zich vooral ter hoogte van de distale ledematen. Het letsel lijkt sterk op mok. In tegenstelling tot mok verergert CPL steeds en zorgt voor misvormingen van de benen.

In 2003 werd deze aandoening voor het eerst beschreven en sindsdien is er veel bijkomend onderzoek gedaan naar etiologie en diagnostiek. Het onderzoek is gesitueerd aan de Universiteit Antwerpen (UA), België en de Universiteit van Californië, Davis (UCDavis), USA. Aan de UA wordt het onderzoek geleid door Prof. Dr. H. De Cock in samenwerking met Drs. L. Van Brantegem (dpl). In UCDavis wordt het onderzoek geleid door Prof. Dr. V. Affolter in samenwerking met Drs. G. Ferraro (UCDavis).

Het onderzoek kan alleen voortgezet worden met de steun van trekpaarden-eigenaars die bereid zijn stalen te laten nemen van de paarden met deze aandoening. Financiële steun kwam tot op heden vooral van het Center for Equine Health (CEH), UCDavis, USA.

Over de ziekte
CPL is een chronische ziekte van de lymfebanen die zich voornamelijk uit op de onderste delen van de benen van koudbloeden. Momenteel wordt de ziekte enkel beschreven bij het Belgisch Trekpaard, de Shire en de Clydesdale. Jarenlang werd CPL verward met mok. De verwarring is goed te begrijpen, omdat CPL in de eerste stadia erg op mok lijkt. In het beginstadium is de huid in de kootholte lichtjes verdikt en soms is er een geringe plooivorming aanwezig. Dit is alleen goed te zien als de beharing weggeschoren is. Geleidelijk worden de plooien duidelijker en ontstaan er soms enkele kloven. Deze kloven zijn meestal bedekt met bloederige korstjes. Naarmate de letsels verergeren wordt de huid langzaam dikker en harder, waarbij de opperhuid schilferig word. In eerste instantie lijkt het paard te reageren op allerhande therapieën, maar het geneest niet en uiteindelijk wordt het probleem steeds erger. Dit vormt een duidelijk verschil met mok. De plooien worden alsmaar dikker en verspreiden zich naar voor en naar boven op de benen. De kleine kloofjes worden steeds groter en worden gemakkelijk bloedende wonden. Vaak komen hier secundaire infecties bovenop, waardoor het ziekteproces verergert. De huid tussen de plooien wordt vochtig en verspreidt een stinkende geur die vliegen aantrekt. In een verder stadium verdikt het been en komen de huidplooien tot aan de knieën. De benen voelen dan ook hard aan. Meestal ontstaan er eveneens grote, harde knobbels die soms zo groot worden als een tennisbal. Deze knobbels vormen een mechanisch probleem, omdat ze het paard hinderen in de bewegingen en raken hierdoor gemakkelijk gekwetst tijdens het werken. De opperhuid is in dit stadium droog, eeltig en schilferig. Lees verder

Wist je dat?

 * ... je met een aantal maatregelen en accessoires je de veiligheid voor jezelf tijdens het paardrijden kan vergroten?
 * ... er tegenwoordig diverse soorten veiligheidsbeugels op de markt zijn die zo ontworpen zijn dat de voet bij een val makkelijk loskomt uit de beugel zodat de ruiter niet meegesleurd wordt?
 * ... als we zeggen dat een paard fleemt, we bedoelen dat hij zijn bovenlip optrekt/omkrult en een bepaalde lucht via de mond inademt?

Foto van de week
Standfoto van een Tenessee Walking Horse.

Focus op:
Het zicht van een paard is anders dan dat van mensen. Omdat paarden altijd alert moesten zijn op gevaar in de omgeving, zijn hun ogen anders ontwikkeld. In sommige dingen zijn paarden beter, in andere dingen minder goed dan de mens. Door rekening te houden met deze andere waarneming kunnen onverwachte reacties van het paard begrepen worden.

Gezichtsveld
Een paard heeft ogen aan de zijkant van zijn hoofd staan. Dat zorgt ervoor dat hij bijna 360 graden om zich heen kan kijken. Daarom kan hij ook schrikken van iets wat zich achter hem bevindt, zelfs zonder zijn hoofd te bewegen. Wij zouden ons hoofd moeten draaien. Zijn 'achteruit' zicht is wel veel minder ontwikkeld. Dus hij ziet daar niet zo goed als de dingen die naast of voor hem gebeuren. En daarom zal hij vlugger schrikken en vluchten.

De mens kijkt met twee ogen tegelijk. Als je één oog dicht doet zie je bijna hetzelfde. Een paard kijkt met één oog tegelijk. Hij ziet rechts en links dus iets anders. Er zijn veel mensen met paarden die je kunnen vertellen dat hun paard op de heenweg van iets schrok in de berm, en op de terugweg weer schrok van hetzelfde. Dat is makkelijk te verklaren: zijn andere oog had het 'gevaar' namelijk nog niet gezien. Soms kijken paarden wel met twee ogen tegelijk naar iets. Ze richten daar hun hoofd op en priemen beide oren naar voren. Ze zijn geïnteresseerd. Onze twee ogen naast elkaar zorgen er ook voor dat we nauwkeurig diepte kunnen zien. Voor paarden is het schatten van diepte dus moeilijker. Lees verder

Wist je dat?

 * ... een solarium vaak aanwezig is op de luxere stallen en wordt gebruikt om de paarden snel te laten drogen na het werk of na het wassen?
 * ... het toiletteren van de staart van een paard een belangrijk onderdeel van de verzorging is?
 * ... Monya Erb een trainer is die samen met haar man John Educatief Centrum 't Balingehof runt?

Foto van de week
Royal Canadian Mounted Police tijdens de Musical Ride op Canada Day 2007 in Ottowa.

Focus op:
Zonnebrand kan bij sommige paarden ontstaan als gevolg van de zon. Bij mensen is het heel normaal om je goed in te smeren voordat je de felle zon in gaat. Paarden worden meestal zonder bescherming buiten gezet en normaal gesproken gaat dit prima. In sommige gevallen kunnen de dieren echter ernstig verbranden.

Beschadiging
Paarden worden normaal tegen de zon beschermd door hun vacht. Door een donkere vacht kunnen de zonnestralen bijna niet doordringen. De huid onder een donkere vacht wordt dus niet of nauwelijks blootgesteld aan zonlicht en zal ook niet verbranden. Anders is het voor witte delen van het paard zoals een bles of witte benen, ook onbehaarde of erg dun behaarde delen zoals de neus worden vaak aangetast door de zon. Schimmels zijn dus ook erg kwetsbaar als de zon fel is.

Als de zon op de huid schijnt worden bepaalde fotosensibele stoffen in de huid van het paard geactiveerd. Door het UV-licht ontstaan dan vrije radicalen die de cellen van de huid beschadigen. Als er veel van die fotosensibele stoffen aanwezig zijn in de huid van het paard dan is het paard dus erg gevoelig voor zonnebrand op de plaatsen waar het zonlicht de huid kan bereiken. Die stoffen kunnen ontstaan als het paard bepaalde antibiotica krijgt (tetracyclines), door het eten van bepaalde soorten klaver of door Jacobskruiskruid.

Met name de bij de neus, lippen, bles en witte voetjes kan zonnebrand voorkomen in verschillende gradaties van ernst. Het kan een enkel korstje zijn, maar het kan ook een groot gebied zijn vol korsten, roodheid en zwelling. Er kunnen blaren ontstaan, de huid wordt droog en het haar kan uitvallen. In zeer ernstige gevallen kan het paard zelfs koliek krijgen en kan de lever aangetast raken. De lever moet namelijk het lichaam weer zuiveren van alle fotosensibele stoffen. Als de radicalen die ontstaan uit de fotosensibele stoffen in de lever terecht komen kan ook die ernstige schade oplopen. Lees verder

Wist je dat?

 * ...het Cadre Noir het Franse elitekorps uit Saumur is dat de klassieke rijkunst beoefent?
 * ...in 1997 het KWPN de PROK-keuring in het leven heeft geroepen?
 * ...Borborygmi de medische term is voor darmgeluiden?

Lijnzaad kan als aanvulling op het paardenvoer gebruikt worden.

Focus op:
Een hoornscheur komt helaas nogal eens voor. Een hoef is geen massief geheel zoals soms nog wel eens gedacht wordt en kan inscheuren. De hoefwand groeit vanuit de kroonlederhuid. Duizenden hoornpapillen maken ter plaatse elk een hoornpijpje aan die van boven naar beneden groeit. De hoornpijpjes zitten weer aan elkaar verbonden door zogenaamd tussenhoorn. De hoornwand schuift als een klittebandconstructie af over de wandlederhuid waar wandlederhuidplaatjes en hoornplaatjes in elkaar grijpen. Er zijn zo’n 600 plaatjes per hoef. Als je onder de hoef kijkt, zie je de witte lijn. Dit is zogenaamd ‘zenig hoorn’: zachter hoorn dan het hoorn van de zool, steunsels en hoefwand, en houdt de hoornwand en hoornzool bijeen onderaan de hoef. De witte lijn groeit vanuit een wrong. Een wrong is niet zichtbaar, maar bevindt zich op ongeveer de helft van de hoef. Op elke lederhuid (zoollederhuid, ballederhuid, straallederhuid, steunsellederhuid) groeit een hoornige opperhuid (hoornzool, hoornige ballen, hoornige straal, hoornige steunsels). Het tussenhoorn is heel belangrijk. Dit is de substantie die de ‘onderdelen’ van het hoorn bijeenhoudt. Als er een verstoring in het hoorn is (uit verhouding), kan er een defect ontstaan.

Scheuren of kloven?
Scheuren zitten altijd verticaal en kloven horizontaal. Kloven komen vaak door een defect in de kroonrand, zoals een daar uitgebroken hoefzweer of wondje. Het duurt ongeveer een jaar voordat een hoef helemaal uitgegroeid is, zolang blijf je de kloof ook zien want deze moet helemaal van boven naar beneden uitgroeien.

Mogelijke oorzaken voor scheuren
Een gezonde hoef is in balans. Hij is niet scheef en de wand is niet te lang. De zool en de wand zijn goed met elkaar verbonden door een gezonde, soepele witte lijn. De hoornige ballen zijn gezond en niet samengeknepen. Er zit een bepaalde symmetrie in een gezonde hoef, al is de buitenzijde van de hoef ietwat wijder dan de binnenzijde. Er zijn geen defecten aan de rand van de hoefwand. De straal is gezond, stevig en veerkrachtig. Het paard kan letterlijk goed uit de voeten.

Als één van de onderdelen van de hoef niet gezond is, kan er elders een defect of onbalans optreden. Als een paardenhoef bijvoorbeeld constant scheef bekapt wordt, een verkeerde vorm heeft of verkeerd afslijt doordat de beenstand van het paard scheef is, komt er op een bepaald gedeelte van de hoef teveel druk of ‘spanning’. Op die plek kan er irritatie optreden aan de kroonrand, stukken uit de wand wegbreken, een scheur ontstaan en het kan zelfs tot kreupelheid leiden. Lees verder

Wist je dat?

 * ...Hengstenstation van Uytert in de loop der jaren bijzonder veel goede dekhengsten 'ontdekt' en ter dekking heeft gehad?
 * ...een vliegenmasker een handig hulpmiddel kan zijn voor paarden die veel last hebben van vliegen of muggen op hun hoofd?
 * ...het belangrijk is om leren tuig zoals zadels en hoofdstellen goed te onderhouden en de stiksels regelmatig te controleren op slijtage?

Foto van de week
] Een Andalusische hengst voert een oefening uit de vrijheidsdressuur uit.

Focus op:
De Welsh pony is een populair ponyras dat oorspronkelijk afkomstig is uit Wales. 'De' Welsh pony lijkt alleen niet te bestaan: Het moederstamboek kent vijf verschillende fokrichtingen en in Nederland onderscheidt men zelfs zes fokrichtingen.

Geschiedenis
De Welsh pony is een heel oud ras, dat bij de Romeinen al bekend was. In geschriften lieten zij zich lovend uit over de edele en harde pony's die rondliepen in de heuvels van Wales, een gebied ten Westen van Groot Brittannië. Door de strenge winters en het schaarse voedsel, ontwikkelde de Welsh zich tot een sterk, intelligent ras met veel uithoudingsvermogen.

De Romeinen en later Engelse fokkers zelf hebben er voor gezorgd dat er Arabisch bloed door de aderen van de Welsh stroomt. Dit is duidelijk zichtbaar in het edele hoofd van de Welsh, met veel Arabische trekken. Maar toch heeft de Welsh altijd zijn ponyachtige uiterlijk behouden.

De fokkers waren vroeger al heel kundig, ze hadden alleen oog voor het beste. Dit kwam mede door de Keltische races. De boeren konden hier veel geld mee verdienen en daarom was het belangrijk om goede dieren te hebben.''

Sectie A
De Welsh Mountain pony heeft een maximale schofthoogte van 1,22 meter. Dit zijn de pony’s die afstammen van de Welsh pony’s uit de bergen van Wales. Ze hebben een edel en klein hoofd met mooi gevormde spitse oren, grote goedmoedige ogen en een breed voorhoofd. De kaak moet mooi uitgesneden zijn en moet aflopen in een smalle snuit. De nek moet lang genoeg zijn en moet mooi gedragen worden met een schuine schouder die duidelijk zichtbaar in de schoft overgaat. De benen moeten vierkant gesteld zijn met goede platte botten en ronde, harde voeten. De staart hoort hoog ingezet te zijn en moet vrolijk gedragen worden. De beweging moet recht, vlot en vrij zijn met een goede buiging in de spronggewrichten. Alle kleuren worden toegestaan, behalve bont. Lees verder

Wist je dat?

 * ...je voor het vervoeren van een paard vaak een Rijbewijs BE nodig hebt?
 * ...de definitie van incubatietijd de tijd is tussen het moment van de besmetting van een dier met een bepaalde bacterie of virus tot het moment waarop de eerste symptomen van de ziekte zich uiten?
 * ...de verlichte zit de houding is die een ruiter aanneemt bij het springen?

Foto van de week
Dit renpaard is zijn jockey verloren.

Focus op:
Er bestaan veel kleuren in de paardenwereld. Lichtbruin of zwart met witte vlekken, donkere manen of zilverappels, de variaties lijken eindeloos. En soms is het moeilijk te zien welke kleur een paard precies heeft. Is een zwart paard wel echt zwart, of is het toch heel donker bruin? Waar komen de lichte manen vandaan bij een zweetvos? En hoe kan het dat een zwarte merrie en een zwarte hengst toch een vos-veulen krijgen? Er is zoveel onderscheid dat het af en toe moeilijk is een paard een kleur te geven. Heel belangrijk zijn de verschillende genen die invloed hebben op de kleur. Om dit echt goed te begrijpen is het daarom belangrijk wat af te weten van erfelijksheidsleer/kleurvererving.

Basisbegrippen

 * Chromosoom: een stukje genetisch materiaal
 * Gen: dit is 1 klein onderdeel van een chromosoom, dat voor hele specifieke kenmerken zorgt
 * Allel: één van de varianten waarin een gen voor kan komen. Meestal zijn dit er twee per gen, maar voor sommige genen kunnen er meerdere verschillende allelen zijn.

Kleurvererving
De kleur van een paard wordt bepaald door het paard zijn genotype, de genen voor kleuren die het paard draagt dus. Iedereen heeft wel over chromosomen gehoord, elk dier heeft chromosomen in zijn cellen. Chromosomen bestaan uit genen. Chromosomen komen altijd voor in paren (behalve in de geslachtscellen) en een paard heeft van ieder gen dus ook altijd twee kopieën. De verschillende kopieën die er van een gen bestaan worden alleen genoemd. Een chromosoom draagt dus een hele rij met genen, en op een chromosomenpaar komen van ieder gen twee allelen voor. De eicel en zaadcel bevatten ieder de helft van het genetisch materiaal van het ouderdier. Bij de voortplanting erft het veulen per chromosomenpaar één chromosoom van de vader, (zaadcel) en één chromosoom van de moeder, (eicel).Lees verder

Wist je dat?

 * ... spat een vorm van artrose is aan het spronggewricht?
 * ... de Marwari een ras is dat op dit moment nog voorkomt in India maar waarschijnlijk is ontstaan in Afghanistan?
 * ... Jus de Pomme een springpaard was en de enige hengst is die zowel individueel, als met het team goud won op Olympische Spelen?

Foto van de week
Een close-up van het oog van een Belgisch trekpaard.

Focus op:
Bij ringsteken of ringrijden wordt traditioneel zonder zadel op een bij voorkeur boeren werkpaard in galop een bepaald traject afgelegd waarbij met een lans een aantal ringen verzameld dient te worden.

Deze folkloristische traditie is eeuwen geleden ontstaan op jaarmarkten waar de boeren het in spelvorm tegen elkaar opnamen. In sommige plaatsen van Nederland, zoals Zeeland, West-Friesland en Gelderland worden nog steeds officiële wedstrijden gereden in vijf wedstrijdklassen. Tegenwoordig worden er ook speciale evenementen georganiseerd, zoals op Koninginnedag waarbij ook (traditionele) aanspanningen meerijden. Bij dit soort evenementen zie je vaak dat de deelnemers verkleed zijn en een thema uitdrukken.


 * 1) De minimale leeftijd bij het officiële ringrijden is twaalf jaar, een maximum leeftijd is niet vastgesteld.
 * 2) De ringrijders dienen een voorgeschreven wedstrijdtenue te dragen, dit kan per vereniging variëren.
 * 3) Het paard dient traditioneel versierd te worden.
 * 4) De ringrijder moet in galop op het ongezadelde paard door de ringbaan rijden met een lans in de hand, waarbij de opgehangen ring uit een ijzeren bus gestoken moet worden. Deze ring hangt halverwege de baan. Lees verder

Wist je dat?

 * ... het Bergmann Miniatuurpaard een klein paardenras is dat van origine uit Argentinië komt?
 * ... een echte longontsteking waarbij naast de bronchiën ook de longblaasjes zijn aangetast, bij paarden veel minder voorkomt dan de aandoeningen van de luchtpijp en de bronchiën?
 * ... de beenstanden van het paard van invloed zijn op de ruimte, het gemak, de soepelheid en de correctheid waarmee de bewegingen worden uitgevoerd en daarmee dus ook op het uithoudingsvermogen en op de snelheid?

Foto van de week
Een vierspan haflingers aan het werk.

Focus op:
Vrijheidsdressuur komt voort uit de eeuwenlange tradities van paarden en pony's in circussen die kunstjes uitvoeren. Op dit moment is het in Nederland een tak van de paardensport die steeds populairder wordt. Veel mensen vinden het een leuke manier om eens op een andere manier met je paard om te gaan. Bovendien kan vrijheidsdressuur goed zijn voor een paard: een aantal oefeningen zoals knielen en zitten traint spiergroepen die een paard anders niet of nauwelijks gebruikt. Ook wordt het evenwichtsgevoel verbeterd. Andere oefeningen dagen het paard geestelijk uit als hij op kleine signalen moet leren reageren bij bijvoorbeeld het apporteren of 'rekenen'.

In principe kan elk paard vrijheidsdressuur leren, medische klachten daar gelaten natuurlijk. Jong of oud, dik of dun, Shetlander of Shire. Natuurlijk heeft het ene paard er meer aanleg voor dan het andere en zul je per paard moeten bekijken welke oefeningen je hem wel en niet laat doen. De beste leeftijd om met vrijheidsdressuur te beginnen is ongeveer 2,5 jaar. Niet zozeer omdat het lichamelijk zwaar is, maar geestelijk is het wel belastend. Er is geen maximum leeftijdsgrens. Vrijheidsdressuur kan eigenlijk overal. Wel wordt aangeraden niet te trainen op een plek waar het paard normaal gesproken zijn rust heeft (stal of weide) of waar gras groeit (in verband met afleiding). Op de stenen wordt ook niet aangeraden, die zijn vaak glad en hard. Dit is gevaarlijk voor oefeningen als de buiging en het compliment. De meest aangeraden ondergrond is zand (bijvoorbeeld in de bak, of een paddock) of zaagsel (bijvoorbeeld in een circuspiste).

De basis van de vrijheidsdressuur is eigenlijk de basis van omgaan met paarden in het algemeen: gehoorzaamheid, en drie basisprincipes: geduld, respect en vertrouwen. Op het moment dat een paard stil staat als jij dat wilt, meeloopt als jij dat wilt en achterwaarts en opzij gaat als jij dat wilt kun je beginnen met de oefeningen. Op het moment dat een paard niet stilstaat kun je hem ook geen buiging aanleren. Beheerst je paard de basis goed, dan kan je zelf bepalen wat je je paard wil gaan leren. Ieder paard vindt weer iets anders makkelijk of moeilijk, dus een echte beginoefening is er niet. Meestal wordt er begonnen met de Spaanse pas, de buiging, op het blok en het compliment. Lees verder

Wist je dat?

 * ... de nageboorte bestaat uit de placenta en de resten van het amnion?
 * ... een tweelingdracht ontstaat door een dubbele ovulatie waarbij twee eicellen vrij komen in plaats van 1?
 * ... Embryotransplantatie (ET) het overplaatsen van een embryo uit een donormerrie in een merrie die optreedt als draagmoeder (de ontvangstmerrie) is?

Foto van de week
Bijten is instinctief gedrag van paarden om bijvoorbeeld de rangorde te bepalen of als teken van agressie.

Focus op:
De Hunnen stammen af van een West-Chinese stam die twee eeuwen voor Christus naar het Westen trok op zoek naar een nieuw gebied om zich te vestigen. In de daarop volgende eeuwen versloeg deze stam de plaatselijke stammen in Midden-Azië en Oost-Europa en vermengde zich met de lokale bevolking. Mede daarom wordt aangenomen dat de Hunnen een mengelmoes van verschillende lokale stammen vormden. De meest verwante stam was de Scythen, een ander ruitervolk uit Midden-Azië.

De Hunnen vochten als boogschutters te paard en stonden erom bekend dat ze een ware regen van pijlen op de vijand konden afschieten. De elitetroepen werden ondersteund door een cavalerie bestaande uit slaven van overwonnen Germaanse stammen die verplicht in het leger dienden.

Attila de Hun was de bekendste leider van de Hunnen en een beruchte tegenstander van de laatste Romeinse keizers. Na een drinkfestijn raakte hij bewusteloos en kreeg een bloedneus waardoor hij stikte in zijn eigen bloed. Een roemloos einde voor de gevreesde leider die de woorden gesproken had: “ Er zal geen gras meer groeien, daar waar ik langs gekomen ben”.Lees verder

Wist je dat?

 * ... de Døle draver ontwikkeld is uit het ras de Døle gudbrandsdal omdat men op zoek was naar een paard wat sneller kon draven dan het bestaande ras?
 * ... voedingssupplementen of kortweg supplementen voedingsstoffen of mengsels van voedingsstoffen zijn die aan het voer worden toegevoegd?
 * ... dispensatie de schriftelijke toestemming van de KNHS is om deel te nemen aan een bepaald onderdeel of klasse waar anders onder normale omstandigheden niet aan deelgenomen had mogen worden?

Foto van de week
Een draver tijdens een monté koers in Frankrijk.

Focus op:
Voltige is het uitvoeren van (gymnastische) oefeningen op een paard terwijl het stapt (in de lagere klassen) of galoppeert. Vaak vergelijken ze het met turnen op een paard. In 1976 werd voltige benoemd tot een tak in de paardensport met het doel kinderen te leren paardrijden. In 1983 heeft de FEI voltige opgenomen als een aparte discipline in de paardensport. Vanaf toen werd voltige als een sport beoefend. Je hebt verschillende soorten in het voltigeren. Je kan voltigeren in teamverband (teamvoltigeren), met zijn tweeën (duovoltigeren) en individueel (solovoltigeren).

Teamvoltigeren Bij het teamvoltigeren wordt er met een team van 4 of 6 voltigeurs gewerkt. Teamvoltigeren is vergelijkbaar met het paarrijden bij kunstschaatsen. Je moet bij het teamvoltigeren de verplichte oefeningen uitvoeren om aan te tonen dat de basisvaardigheden worden beheerst, maar ook is er een vrije kür waarbij ze met twee- en drietallen acrobatische oefeningen vertonen op het paard. Met teamvoltigeren kan worden gestart op zesjarige leeftijd.Lees verder

Wist je dat?

 * ... de lange haren die vastzitten aan de bovenkant van de hals bij een paard de manen genoemd worden?
 * ... een impulsrubriek kan worden uitgeschreven om paardensporters kennis te laten maken met de wedstrijdsport?
 * ... de Kabardin een sterk en intelligent paard is, en dat het meest opvallend aan dit ras het instinct om de weg naar huis terug te vinden is?

Foto van de week
Een Noord-Zweeds paard.

Focus op:
De schildklier, ook wel thyroïd genoemd, is een kleine endocriene klier, oftewel klier waarin hormonen worden geproduceerd die aan het bloed worden afgegeven. De schildklier bestaat uit twee lobben, die bij jonge paarden nog verbonden zijn door klierweefsel, bij oudere paarden bestaat deze verbinding enkel uit een dunne strook bindweefsel. De schildklier van een paard ligt in het halsgebied achter de larynx (= strottenhoofd) aan weerszijden van de luchtpijp. Bovenop de schildklier ligt nog de bijschildklier of parathyroïd. De grootte van de schildklier kan erg verschillen, dit is namelijk afhankelijk van het ras, het geslacht en de leeftijd van het paard. Over het algemeen varieert de grootte tussen het formaat van een mandarijn en het formaat van een sinaasappel.

De schildklier ontstaat bij een embryo uit een instulping tussen de eerste en de tweede kieuwboog in de primitieve voordarm. Dat wil zeggen dat de schildklier vlak achter de mondholte ontstaat en oorspronkelijk via een buis in verbinding staat met de mond- en keelholte. De buis gaat regresseren en de schildklier gaat in de hals steeds verder afdalen. Uit de vijfde kieuwboog ontstaat het ultimobranchiaal lichaam. Hieruit ontwikkelen de C-cellen die migreren naar de schildklier en daar zorgen voor de productie van calcitonineLees verder

Wist je dat?

 * ...Flaxen een eigenschap is die alleen voorkomt bij paarden met de basiskleur vos en de kleur zweetvos veroorzaakt?
 * ...Paid Warm Up een klasse is die niet officieel erkend is als wedstrijdonderdeel binnen de westernsport?
 * ...een Cart een tweewielig sportrijtuig is dat gebruikt wordt voor enkelspan of tandem en plaats biedt aan twee of vier personen?

Foto van de week
Een liverpoolstang met tongboog.

Focus op:
Ongeveer 1/600 deel van het lichaam van een paard bestaat uit hersenen. De hersenen wegen in totaal zo’n 650 gram, ter vergelijking; die van een mens wegen zo’n 1500 gram. Maar waaruit bestaan de hersenen eigenlijk? En hoe zien die hersenen er nu precies uit en wat is de functie van de verschillende delen?

De hersenen zijn het waarnemende, aansturende, controlerende en informatieverwerkende orgaan dat dieren, dus ook paarden, hebben. De hersenen bevinden zich in het hoofd van het paard. De hersenen zijn een erg ingewikkeld orgaan. Het is opgebouwd uit vele verschillende onderdelen die allemaal een andere functie hebben en toch met elkaar in verbinding staan. Het brein bestaat uit miljarden neuronen, ook wel zenuwcellen genoemd. Ieder van deze zenuwcellen staat in verbinding met vele andere (soms wel duizenden) neuronen.

In de hersenen van een paard is er verschil te zien tussen grijze en witte stof. De grijze stof bestaat uit neuronen (zenuwcellen) en de witte stof bestaat uit axonen (vezels). Deze axonen verbinden de neuronen met elkaar over grote afstanden. De witte stof dankt zijn kleur aan myeline. Dit vormt een vettige, isolerende en beschermende laag om de axonen.

De hersenen van paarden bestaan, net als die van mensen, voor het grootste deel uit water. Ongeveer 85% is water, het grootste deel van de overige 15% bestaat uit Omega-3 vetzuren. Deze Omega-3 vetzuren worden constant omgezet in Eicosapentaëenzuur (EPA) en docosahexaëenzuur (DHA). Deze twee zuren zijn beiden essentieel voor een optimale hersenfunctie.Lees verder

Wist je dat?

 * ...Sarcoïden lokaal groeiende ‘huidtumoren’ zijn die voorkomen bij paarden.
 * ...voor het scheren van minipaarden wordt gebruik gemaakt van apparaten die ook worden gebruikt voor het scheren van honden.
 * ... Herod een afstammeling is van de Oosterse hengst Byerley Turk en geldt als een van de grondleggers van de huidige Engelse Volbloed.

Foto van de week
Een Connemara in de wei.

Focus op:
Zeoliet was een zeer moderne nakomeling van de hengst Ramiro Z. Zeoliet werd gefokt door de familie Eykenboom en zij hebben hem tot aan zijn dood in mede-eigendom gehad samen met Henk Nijhof. Zeoliet’s moeder was de jongste prestatie merrie van Nederland. Zeoliet zelf was de uitblinker van het verrichtingsonderzoek in 1984.

In 1984 is Zeoliet goedgekeurd door het KWPN. In 1984 was Zeoliet een van de toppers in het verrichtingsonderzoek en hij is altijd erg populair geweest onder fokkers. In zijn eerste jaargang zijn zijn zonen Elcaro en Eusobio goedgekeurd. In 1999 is hij verkocht naar Amerika aan Scot Tolman om daar dienst te doen als dekhengst. Daar is hij in 2002 overleden. Lees verder

Wist je dat?

 * ...barrelzadels bedoeld zijn om de ruiter in de snelle wendingen goed vast in het zadel te houden, voor de westernonderdelen barrelraces en polebending.
 * ...Gerco Schröder,een heel talentvolle Nederlandse springruiter, uit een succesvolle paardenfamilie komt.
 * ... Equi-Therapie, ook wel EAT genoemd, een vorm van therapie is voor volwassenen en kinderen met verschillende problemen en stoornissen waarbij er gebruik wordt gemaakt van paarden.

Foto van de week
Een Hackney in een enkelspan.

Focus op:
Andreas Helgstrand is een internationale dressuurruiter. Hij is bekend geworden door zijn medailles op de WEG Aachen 2006 met zijn schimmelmerrie maar presteerde ook daarvoor al met verschillende paarden op het hoogste niveau. Andreas werd geboren op 2 oktober 1977. Toen hij 7 jaar oud was begon hij samen met zijn broer met ponyrijden. De pony was niet erg meewerkend en de beide jongens hadden er al snel geen plezier meer in. Maar hun vader werd juist enthousiast en begon zelf te rijden. Er werden paarden aangekocht en de familie verhuisde naar een huis met stallingsmogelijkheden voor de paarden. Zijn vader is inmiddels gestopt met rijden maar is nog wel actief op paardengebied, hij is de voorzitter van de Deense hippische sportbond.

Op 16-jarige leeftijd is Andreas de hippische beroepsopleiding in Wilhelmsborg gestart. Hij rondde de opleiding af in 6 jaar met de hoogste cijfers ooit gehaald.Andreas had vooral veel interesse in de springsport en als Young Rider heeft hij gesprongen op het Europees Kampioenschap. In de tijd in Wilhelmsborg had hij ook een dressuurpaard van zijn vader onder het zadel dat hij naar Grand Prix-niveau heeft gereden. Toen Andreas 22 was, is hij voor een half jaar naar Nederland gekomen. Hij ging aan de slag bij Anne en Gert-Jan van Olst. Hij reed er vooral jonge paarden in zowel dressuur als springen. Vervolgens is Andreas naar Noorwegen gereisd om daar paarden te rijden.

Toen kwam er een mooie kans op het pad van de Deen. Hij werd gevraagd door de heer Kristiansen van Blue Hors. Deze wilde hem graag voor zijn stal als ruiter. Helgstrand begon bij de stal en hij kreeg een aantal jonge talentvolle paarden onder zijn hoede. Alleen de hengst Blue Hors Don Schufro had al Lichte Tour gelopen. De bekende hengst Blue Hors Cavan ging met de vorige stalruiter mee naar de Verenigde Staten. Blue Hors Cavan raakte echter geblesseerd en nadat hij hiervan was hersteld, kwam de hengst bij Andreas onder het zadel. Zowel Cavan als Don Schufro worden op dat moment door Andreas op Grand Prix-niveau gereden. Hij kwalificeerde zich als eerste Deen voor de Olympische Spelen van Athene. Tijdense deze spelen is hij gestart met de hengst Cavan en behaalde hij een 22e plaats in de inleidende proef. Met het Deense team behaalde hij een vijfde plaats en in de finale kür op muziek behaalden Andreas en Cavan een 9e plaats.Lees verder

Wist je dat?

 * ... dispensatie de schriftelijke toestemming van de KNHS is om deel te nemen aan een bepaald onderdeel of klasse van een wedstrijd waar anders onder normale omstandigheden niet aan deelgenomen had mogen worden?
 * ... Black Beauty een roman is geschreven door Anna Sewell?
 * ... dampigheid, ook wel COPD (Chronic Obstructieve Pulmonary Disease) genoemd, een chronische ziekte is die regelmatig bij paarden voorkomt?

Foto van de week
Een veulen met een aangeboren tandprobleem: een onderbeet.

Focus op:
De oorsprong van hogeschoolsprongen ligt in de tijd dat nog weinig efficiënte wapens waren waarmee men de tegenpartij op afstand kon aanvallen. Men moest elkaar dicht naderen om een aanval uit te kunnen voeren en had daarvoor paarden nodig die niet alleen heel gehoorzaam waren, maar ook erg wendbaar.

De voorkeur ging uit naar een paard dat goed kon verzamelen, zodat het snel genoeg kon stoppen, draaien en accelereren. Hoe belangrijk dit was, blijkt wel uit het feit dat men zelfs een kunstmatige gang in het leven riep: de terre-a-terre. Deze gang, die zich samenvattend het best laat omschrijven als een tweetakt galop waarbij het paard beurtelings met beide voor- en achterbenen vooruit springt, is de enige gang die zowel voorwaarts, zijwaarts en achterwaarts gereden kon worden. En omdat beide achterbenen telkens het volledige gewicht van de voorbenen overnam, was de terre-a-terre een goede uitgangsoefening voor de schoolsprongen.

Met een schoolsprong kon de ruiter zich in veiligheid stellen (door bijvoorbeeld het paard tussen hem en de aanvaller te houden) zijn kwetsbare linkerzijde beschermen (men reed met de teugels in de linkerhand en het wapen in de rechterhand, wat de linkerkant aanzienlijk kwetsbaarder maakte) en de vijand daadwerkelijk aanvallen. Er was echter een paard voor nodig dat een jarenlange opleiding achter de rug had. De edelen konden zich deze dieren veroorloven en het was in die tijd een erekwestie dat de monarch op het slagveld aanwezig was en zij aan zij met zijn leger vocht. Dit veranderde in 1632 toen bij de slag bij Lutzen de Zweedse koning Gustav omkwam op het slagveld. Zijn troepen, niet op de hoogte van het overlijden van hun vorst, vochten door en wonnen ondanks hevige verliezen de strijd. De koning liet echter alleen een minderjarige dochter na, waardoor het land een tijdlang door een regent moest worden geregeerd. Men zag in dat de aanwezigheid van de koning op het slagveld een risico met zich meebracht, dat te verstrekkende gevolgen had.

Dat de koningen zich terugtrokken uit het slagveld betekende echter niet dat de edelen zich niet meer met de hogeschoolsprongen bezighielden. Het perfectioneren van de praktijkgerichte schoolsprongen en –oefeningen werd een doel op zich. Men ging dressuurrijden om het dressuurrijden, wat men wel omschrijft als l’art our l’art. Zo springt men aan de rijschool van het Cadre Noir een capriole volgens traditie altijd met één voorbeen dat naar voren wijst. Dit heeft verder geen gymnastische of praktische meerwaarde, maar wordt puur en alleen nagestreefd omdat men het mooi vindt. Lees verder

Wist je dat?

 * ... de Toric, ookwel Estlandse Klepper of Dubbele Klepper of Tori genoemd een zwaar gebouwd paard uit Estland is?
 * ... een jury belast is met het beoordelen van de prestaties van deelnemende combinaties tijdens een wedstrijd?
 * ... Incitatus een succesvol renpaard uit de renpaardenstal van de Groenen en het lievelingspaard van de Romeinse Keizer Caligula (37 – 41 n. Chr. ) was?

Foto van de week
Een ruiter met zeven Ijslanders.

Focus op:
Regenschurft wordt ook wel regenrot genoemd, naar het Engelse Rainrot. De Latijnse benaming is Dermatophilose. De plekjes zitten vaak op de rug of zijkant van het paard. In eerste instantie lijkt het op schimmel. De vacht gaat op plekjes wat opstaan of de huid wordt wat kaler. Hierna ontstaan er korstjes. Wanneer je deze korstjes verwijdert zal er een open plekje te zien zijn. De onderzijde van de korstjes is vochtig en soms is er wat pus te zien. De korstjes jeuken meestal niet, maar kunnen wel pijnlijk zijn.

De bacterie Dermatophilus congolense kom binnen via wondjes op de huid, vooral wanneer huid en haren nat zijn. Het komt daarom ook vaak voor bij paarden die vaak buiten lopen in regenachtig weer. De haren en huid krijgen niet de kans om goed op te drogen, hierdoor wordt het een plek waar de bacterie zich goed kan vermenigvuldigen. Ook onhygiënische omstandigheden kunnen zorgen voor regenschurft, zeker bij een verminderde weerstand van het paard. De ziekte is niet besmettelijk, maar de kans op infectie verhoogt wel waardoor het kan overslaan naar andere paarden. De ziekte kan ook voorkomen bij mens en koe, maar dit gebeurt zelden. De naam regenschurft is eigenlijk een onjuiste naam. Bij schurft zijn mijten de oorzaak, bij regenschurft is dit een bacteriële infectie en is vergelijkbaar met mok. Wanneer een paard eens regenschurft heeft gehad blijft het hier vatbaar voor.Lees verder

Wist je dat?

 * ...de travalje, ook wel bekend als hoefstal, van oorsprong een houten constructie is waarin het (boeren)trekpaard vastgezet kon worden om te worden bekapt en beslagen door de hoefsmid?
 * ...de American Saddlebred een erg veelzijdig paard is met een opvallende en chique verschijning?
 * ...Borborygmi de medische term voor darmgeluiden is?

Foto van de week
Een kudde mustangs in het avondlicht.

Focus op:
Een paard of pony wordt een veulen genoemd vanaf de geboorte tot de leeftijd van één jaar. Daarna wordt het een jaarling genoemd. Vlak na de geboorte is het van groot belang dat het veulen de eerste moedermelk, biest, binnenkrijgt. Hierin zitten anti-lichamen tegen diverse ziekten. De eerste 24 uur na de geboorte kunnen die anti-lichamen nog opgenomen door de wand van de darm. Later is dat niet meer mogelijk, onder andere doordat het veulen maagzuur gaat produceren waardoor de anti-lichamen kapot gemaakt kunnen worden. De cellen in de wand van de darm zullen ook een barrière gaan vormen waar de grote anti-lichamen niet meer doorheen kunnen. De moedermelk die het veulen later drinkt zal dus nog wel steeds anti-lichamen bevatten, maar in een minder hoge concentratie dan de biest. Ook kunnen de anti-lichamen niet meer door het veulen in het bloed opgenomen worden, dus zullen ze alleen kunnen werken tegen ziektekiemen die zich in het spijsverteringsstelsel bevinden. Het afweersysteem van het veulen zelf is bij de geboorte nog niet werkzaam, dus de eerste weken is het veulen volledig afhankelijk van de anti-lichamen die het opgenomen heeft met de biest. Dat wordt passieve afweer genoemd. Na enkele weken moeten de anti-lichamen uit de biest vervangen worden door de eigen anti-lichamen van het veulen. Het afweersysteem van het veulen begint dan geleidelijk met de productie van anti-lichamen. Vroeger kreeg een veulen direct na de geboorte een veulenprik maar veel dierenartsen zijn hiervan afgestapt. Het is erg belangrijk om merrie en veulen in deze periode zoveel mogelijk met rust te laten omdat er een band opgebouwd moet worden tussen beide. Bij te veel tussenkomst van mensen kan deze band verstoord worden waardoor de merrie haar veulen niet accepteert.Lees verder

Wist je dat?

 * ...een paard door middel van lichaamstaal een hoop duidelijk kan maken? Het orenspel is hier een onderdeel van: met zijn oren kan een paard een heleboel zeggen.
 * ...Hyperlipemie ook wel het vervetten van het bloed wordt genoemd? En dat gezonde paarden ongeveer 300 tot 800 mg vet in het bloed hebben?
 * ...dat de e donkerbruine KWPN goedgekeurde dekhengst Amazing Star in 2008 werd benoemd tot kampioen van het KWPN verrichtingsonderzoek?

Foto van de week
Een hengstige merrie.

Focus op:
Een Paddock Paradise is een zo natuurlijk mogelijke manier van het houden van paarden. Deze manier is bedacht door natuurlijk bekapper Jaime Jackson. Het Paddock Paradise gaat uit van het natuurlijke gedrag van paarden in het wild en vertaalt dit in een manier van het houden van paarden. Opgemerkt moet worden dat deze visie een ideaalbeeld is voor het houden van paarden. In de praktijk kan blijken dat bepaalde voorwaarden niet gerealiseerd kunnen worden, of dat paarden niet geschikt zijn voor het leven in een Paddock Paradise vanwege bijvoorbeeld gezondheidsredenen of het missen van sociale vaardigheden.

Een Paddock Paradise begint met een track. Dit is een strook die geheel rondom de weide loopt. De breedte is ongeveer 3 tot 5 meter. Het is de bedoeling dat de paarden op dit track lopen. Dit wordt gedaan, omdat paarden in het wild een bepaalde route in het landschap belopen en deze steeds opnieuw volgen. Door intuïtieve nieuwsgierigheid zal vaak gebeuren dat een paard de eerste keer het pad rondlopen, maar daarna stilstaan. Het is de bedoeling dat je je paard stimuleert om te blijven lopen. Volgens het principe van het Paddock Paradise wordt dit gedaan door steeds kleine hoeveelheden ruwvoer te verspreiden over de track. Lees verder

Wist je dat?

 * ...Een abces een holte is in het lichaam dat gevuld is met pus, gelokaliseerd bij een ontsteking?
 * ...Een botwoekering een overmatige groei van het bot is?
 * ...Voltige het uitvoeren van (gymnastische) oefeningen is op een paard terwijl het paard stapt (in de lagere klassen) of galoppeert en vaak vergeleken wordt met turnen op het paard?

Foto van de week
De bloem van de voor paarden giftige Akelei.

Focus op:
Rhinopneumonie is een virusziekte bij het paard die drie verschijningsvormen kent: Volgens de officiële indeling van de virussen bestaan er negen verschillende equine herpesvirussen (EHV 1 tot en met EHV9). Bij paarden zijn alleen EHV1 en EHV4 van belang zijn. Beide virussen zijn nauw aan elkaar verwant, maar hebben wel duidelijke genetische, virologische, pathologische en antigenische verschillende. Andere leden van dezelfde virusfamilie zijn bij varkens verantwoordelijk voor het Aujeszky virus. EHV4 wordt vooral gezien bij jonge paarden en veroorzaakt dan respiratorische symptomen van de voorste luchtwegen. De paarden hebben niet altijd klinische symptomen, als er symptomen zijn is dat vaak koorts, neusuitvloeiing en verminderde eetlust. Zeer zelden komen bij een infectie met EHV4 abortus en/of neurologische verschijnselen voor. EHV1 is een gevaarlijkere variant. Het kan ook respiratoire symptomen veroorzaken, maar is tevens vaak oorzaak van een abortus laat in de dracht en kan verlammingsverschijnselen en incoördinatie geven.Lees verder
 * verkoudheidsvorm
 * abortusvorm (besmettelijk verwerpen)
 * neurologische vorm

Wist je dat?

 * ...Wijken voor de kuit is de eerste oefening bij het werk op twee hoefslagen en een introductie is op zijgangen?
 * ...Halsstrekken een oefening is die alleen zal lukken als het paard ontspannen is en vertrouwen heeft in de hand van de ruiter?
 * ...Spermatogenese de vorming is van de rijpe spermacellen die een hengst produceert om de eicel van de merrie te bevruchten?

Foto van de week
Groningermerrie voor de hooischudder.

Focus op:
Voordroog is een een product van gras en is evenals kuilgras een vorm van kuilvoer die geschikt is voor paarden. Daarnaast bestaat er ook natte kuil oftewel koeienkuil maar dit is ongeschikt voor paarden. Voordroog lijkt enigzins op hooi, maar het is lang niet zo gedroogd(+/- vier dagen). Hierdoor bevat het meer voedingsstoffen. Dit kan heel gunstig zijn voor paarden die erg moeilijk dik te krijgen zijn of extra energie nodig hebben. Voor sobere pony's of paarden die gevoelig zijn voor hoefbevangenheid kan dat echter ook een nadeel zijn. Het hogere energie/eiwitgehalte heeft ook een negatieve kant. Omdat het paard hiervan minder nodig heeft dan van hooi of stro betekent dit dat het paard minder te kauwen heeft waardoor de kans op spijsverteringsproblemen en maagproblemen groter is.Lees verder

Wist je dat?

 * ... aquatraining (Equine Aquatraining) het trainen van een paard in het water is?
 * ... de Chincoteague (lees shinko-teeg, Indiaans voor: Mooi land aan de overkant van het water) wordt beschouwd als het enige inheemse ponyras van Amerika?
 * ... de zintuigen van een paard veel beter zijn ontwikkeld dan die van de mens?

Foto van de week
Een hoefsmid slaat een ijzer onder een voet.

Focus op:
Westernrijden wint in Nederland steeds meer terrein. Er komen steeds meer mensen die zich recreatief of wedstrijdgericht bezighouden met deze manier van rijden. Het westernrijden vindt zijn oorsprong in Spanje; de vaquero's. De Spanjaarden brachten paarden en kennis mee tijdens de ontdekkingstochten naar Amerika, daar is het westernrijden ontstaan wat wij nu kennen: de cowboys die samen met hun paarden het vee in de gaten hielden op hun tochten om van A naar B te komen. Het westernpaard moest dus rustig en betrouwbaar maar ook werklustig, alert, snel en wendbaar zijn. Bovendien moest een westernpaard over comfortabele gangen beschikken, omdat de cowboys vaak dagen achter elkaar in het zadel zaten. Deze kenmerken worden beoordeeld in de diverse disciplines van het westernrijden. Doordat de oorsprong van het westernrijden in Spanje ligt, zie je veel overeenkomsten met het klassieke dressuur. Toch verschilt western in veel opzichten van het 'Engelse' rijden. Zo wordt er ander tuigage gebruikt (en dat gaat verder dan alleen andere zadels en hoofdstellen), er zijn andere (wedstrijd-)onderdelen, er worden andere type paarden gebruikt, etc.Lees verder

Wist je dat?

 * ... Equi-Therapie, ook wel EAT genoemd een vorm van therapie is voor volwassenen en kinderen met verschillende problemen en stoornissen waarbij er gebruik wordt gemaakt van paarden?
 * ... de Shagya Arabier samen met de Gidran Arabier nauw verwant is aan de raszuivere Arabier?
 * ... mok een ontsteking is van de huid in de kootholte en dat de oorzaak heel verschillend is en lang niet altijd duidelijk?

Foto van de week:
Highland pony met veulen.

Focus op:
Het paardenhotel is een tijdelijke stalling voor paarden, speciaal opgezet voor paardeneigenaren die voor een bepaalde periode niet zelf voor het paard kunnen zorgen. Bij een paardenhotel staat het paard in vol-pension en het paardenhotel zorgt ervoor dat het paard alles krijgt wat het nodig heeft. In een paardenhotel kunnen paarden ondergebracht worden als de eigenaar voor langere tijd op vakantie gaat, maar er komen ook veel paarden die moeten revalideren van een blessure of operatie. Revalideren voor paarden houdt meestal in dat de paarden gecontroleerd moeten bewegen. Dit betekent dat ze niet los mogen lopen in de wei of in een paddock omdat de kans op blessures dan te groot is. Daarvoor in de plaats worden ze dan aan de hand gestapt of bijvoorbeeld langzaam in een stapmolen. Ook kan het zijn dat ze speciaal voer nodig hebben of dat ze vijf of zes keer per dag een klein beetje voer krijgen (bijvoorbeeld na een buikoperatie). Goede begeleiding en verzorging is voor een spoedig herstel noodzakelijk en dat kan in een paardenhotel geboden worden. Er zijn 24 uur per dag mensen aanwezig die de paarden de specialistische en intensieve zorg geven die ze nodig hebben. Het hele jaar door ontvangt een paardenhotel gasten. In de zomer maanden is het vooral erg druk, rond de jaarwisseling, wintersport en voorjaarsvakanties. Gemiddeld verblijven de hotelgasten 2 tot 3 weken, revalidatie paarden vaak enkele maanden. Hotelgasten komen vanuit heel Nederland maar ook uit het buitenland. De paarden staan normaal gesproken aan huis, op pension of manege.Lees verder

Wist je dat?

 * ... de Knabstrupper is een barok paard is en oorspronkelijk uit Denemarken komt en dat de meest bekende Knabstrupper Witje is, het paard van Pippi Langkous is?
 * ... rijbaanfiguren figuren zijn die in de dressuur en in enkele westerndisciplines gereden worden?
 * .. de neusriem een onderdeel is van het hoofdstel en het een grote invloed heeft op de werking van het bit?

Foto van de week
Twee NRPS pony's in het tuig.

Focus op:
De KWPN goedgekeurde preferente dekhengst Jazz werd door amazones Tineke Bartels en Kirsten Beckers uitgebracht in de internationale Grand Prix dressuur. In de hedendaagse dressuurpaardenfokkerij is Jazz de meest waardevolle hengst: zowel in 2008 als in 2009 was Jazz de absolute nummer één op de WBFSH ranglijst. Wereldkampioen van de 6-jarige dressuurpaarden 2009 Westpoint en Europees kampioen in de Grand Prix Spécial Parzival 2009 zijn beide zonen van Jazz. In 2011 nam Jazz afscheid van de sport.

De vader van Jazz is de keur KWPN hengst Cocktail, die door Anky van Grunsven in de internationale Grand Prix werd uitgebracht. Moeder Charmante is een keur merrie uit de hengst Ulster. Zij bracht ook het Lichte Tour dressuurpaard Klister voort, de volle broer van Jazz.Lees verder

Wist je dat?

 * ... een stethoscoop niet alleen wordt gebruikt om naar de hartslag, maar ook om naar andere geluiden in het lichaam te luisteren?
 * ... de discipline mennen bestaat uit drie onderdelen: dressuur, vaardigheid en samengesteld mennen, ook bekend als de samengestelde menwedstrijd SGMW?
 * ... er heel veel spreekwoorden, spreuken en bekende uitspraken zijn met het woord paard erin verwerkt?

Foto van de week
Een Fjord in actie in de waterbak.

Focus op:
De Missouri Fox Trotter is een gangenpaardenras dat ontstond in de zuidelijke staten van Noord-Amerika. Het wordt beschouwd als één van de oudste paardenrassen van Amerika maar is zeker één van de onbekendste rassen. Lees verder

Wist je dat?

 * ...Brego een fictief paard dat voorkomt in de 'Lord of the Rings' film 'The Two Towers' en niet in de boeken van Tolkien?
 * ... de Garrano een bijna uitgestorven ras uit Portugal is?
 * ...Rijden met een neckrope iets heel anders is dan rijden met een bit en teugels of bitloze optomingen die om het hoofd zitten?

Foto van de week
Een Nederlands trekpaard met veulen

Focus op:
Christian Ahlmann is geboren op 17 december 1974 en woont in Marl in Duitsland. Hij begon op zijn 10e met paardrijden. Op 12-jarige leeftijd won hij zijn eerste Z-parcours. Toen hij 14 jaar was ontving hij, als jongste Duitser, het gouden Reitabzeichen. In 2003 won hij met zijn toppaard Cöster dubbel goud op de Europese Kampioenschappen in Donaueschingen (Duitsland). Lees verder

Wist je dat?

 * ...Hans-Peter Minderhoud is begonnen met paardrijden op een manege?
 * ...er nu ook een artikel op de Wiki te vinden is over hoe een geschikte manege te kiezen?
 * ...dat paarden van nature kunnen zwemmen?

Foto van de week
Spots. Een aparte kleur op een paard.

Focus op:
Totilas, of: Moorlands Totilas, is een zwarte KWPN hengst geboren op 23 mei 2000. Moorlands Totilas was eigendom van Moorlands Stables die onder beheer staan van Kees en Tosca Visser. Totilas heeft inmiddels 2 Wereldrecords op zijn naam staan, die in de Grand Prix en die in de Kür op Muziek met 90.70%. Daarnaast heeft de hengst tijdens het EK in Windsor 2009 met het Nederlandse team een Europese Titel gewonnen en werd hij ook individueel Europees Kampioen in de Kür met Edward Gal. In oktober 2010 werd Totilas verkocht aan de Duitse paardenhandelaar Paul Schockemöhle voor een bedrag tussen de 10 en 15 miljoen euro.

Vader Gribaldi is het toppaard van Edward Gal en presteert op Grand Prix niveau. Grootvader Kostolany bracht in 1995 de Siegerhengst en de Siegermerrie, een unieke prestatie. Gribaldi is maar één van de vele goedgekeurde zonen van de hengst. Uit de moederlijn van de hengst komt onder andere het Olympiade-dressuurpaard Immanuel. Grootmoeder Gondola II werd in 1995 Elite merrie vanwege haar goede nafok. Ook is ze de moeder van de goedgekeurde hengst Goldino die al tijdens zijn 7e levensjaar op Prix St. George niveau presteerde. Lees verder

Wist je dat?

 * ... Er niet alleen een ruiterbewijs voor ruiters bestaat, maar ook een koetsiersbewijs voor menners?
 * ... Er op Terschelling jaarlijks de zogenaamde Cyprian Race wordt gehouden?
 * ... De categorie E-pony alleen in Nederland bestaat?

Foto van de week
Een draver aan het werk tijdens een training.

Focus op:
Op carnavalsmaandag, de dag voor Vastenavond, wordt in alle vroegte op het Vortumsveld door ruiters uit Boxmeer gestreden om de felbegeerde koningstitel. Het Vortumsveld is een weg door de weilanden tussen het dorpje Sambeek en Vortum-Mullem in. De deelnemers racen in groepen van 3 tegen elkaar over de 800 meter lange verharde weg die speciaal voor deze gelegenheid met 700 kuub zand wordt bedekt.

De metworstrennen bestaan uit afvalraces van meestal 13 ritten, verdeeld over 3 manches. Er wordt eerst begonnen met "voorrondes". De winnaars hiervan mogen nog een keer tegen elkaar strijden. De drie ruiters die dan overblijven rijden de beslissende koningsrit. Degene die dan als eerste over de finishlijn komt, die mag zich de Koning van de Metworst noemen.

Tussen de finales en de grote koningsrit in is het tijd voor de befaamde "Knollenrit". Hierin strijden alle knollenruiters om de winnende titel. Zij dingen niet mee voor de koningstitel. De metworstkoning haalt bij de belaste hoeve de jaarlijkse schenking van goederen en wordt daar door de beschermvrouwe met het zilveren koningsschild omhangen. Onder begeleiding van de andere ruiters gaat de koning dan terug naar Boxmeer waar hij door de beschermvrouwe te koning zal worden bekroond. Lees verder

Wist je dat?

 * ... Een paard pas nageeflijk kan zijn als de ruiterhand nageeflijk is.
 * ... dwerggroei een genetische afwijking is die onder andere bij Friezen en Amerikaanse Minipaarden voorkomt.
 * ... één van de belangrijkste taken van een groom tijdens een endurance wedstrijd is om het paard goed te koelen.

Foto van de week
100px Het paard op de trailer zetten is voor veel mensen erg lastig. Lees hier hoe je jouw paard zonder problemen kan laden.

Focus op:
Polo is een wereldwijd gespeelde sport, die ook wel de 'Sport van de Elite' genoemd wordt. Zo komt bijvoorbeeld prinses Máxima uit een familie van fanatieke polospelers. De beroemdste polospelers ter wereld zijn de Engelse Prins Charles en zijn zonen William en Harry. Polo is één van de oudste bekendste team-sporten op de wereld en volgens sommigen het snelste balspel dat bestaat. In Nederland wordt er polo gespeeld vanaf ongeveer 1980.

Polo is een mengeling van hockey en rugby, maar dan gespeeld op een paard. De sport is erg fysiek, je mag elkaar met paard en al bij de bal wegduwen en elkaars sticks hooken, dit alles in volle galop.

Bij polo is het de bedoeling dat een team een doelpunt scoort, door de bal met behulp van de mallet tussen de doelpalen van de tegenstander heen te schieten. Het spel wordt gespeeld door twee teams. Elk van deze twee teams bestaat uit vier spelers in het veld. Daarvan zijn twee aanvallende spelers, één aanvallende en verdedigende speler en een speler die het doel bewaakt.

Naast de spelers van het spel bevinden zich twee scheidsrechters in het veld en een referee naast de zijlijn. Deze zijn er om het spel in goede banen te leiden. Daarnaast is er nog een klokman aanwezig die de klok start en stilzet wanneer dit nodig is. Lees verder

Wist je dat?

 * ... de Kinsky of het Kinsky-paard ontstond in de Middeleeuwen in Bohmenen, een gebied in Tsjechië.
 * ... het Hittietenvolk één van de eerste ruitervolken was, een Indo-Europees nomadisch ruitervolk, afkomstig uit Oost-Europa.
 * ... jockey's over het algemeen freelance werken en worden ingehuurd door de trainers.

Foto van de week
100px De hengst Bretton Woods werd deze herfst goedgekeurd als dekhengst bij het KWPN.