Salmonellose

Salmonellose is een ziekte die wordt veroorzaakt door de bacterie Salmonella en meestal vooral aanleiding geeft tot ernstige diarree en koorts.

Oorzaak of etiologie
Van deze bacteriesoort zijn erg veel types. De belangrijkste in West-Europa voorkomende typen zijn Salmonella typhimurium en Salmonella enteritidis.

Ziekteverloop of pathogenese
Salmonellabacteriën komen bij vrijwel alle diersoorten voor, zelfs bij vogels en reptielen. De meeste dieren zijn dragers. De besmetting vindt plaats via mest in de omgeving en deze wordt verplaatst door vogels, insecten en knaagdieren. Besmetting bij de mens treedt voornamelijk op door het eten van besmet vlees en eieren of producten, die door vlees of eieren zijn besmet (kruisbesmetting). Besmetting via direct contact komt ook wel voor, maar in veel mindere mate (in slechts 5 tot 10% van de gevallen)

Symptomen bij mensen

 * Acute darmontsteking
 * Koorts
 * Heftige diarree
 * Buikkrampen (door darmontsteking)

Deze symptomen zijn ongeveer 1 à 2 dagen na besmetting waar te nemen en houden ongeveer een week aan. Een klein percentage (3 tot 5%) krijgt last van complicaties, zoals bijvoorbeeld een long- of gewrichtsontsteking, abcessen, nierfalen, sepsis (bloedvergiftiging) of shock.

Symptomen bij dieren
Vaak zijn dieren drager zonder symptomen te tonen. Af en toe vertonen ze wel verschijnselen, die hetzelfde zijn als bij de mens. Drachtige dieren lopen wel een risico: door de hoge koorts kunnen ze aborteren.

Diagnose
De diagnose wordt gesteld door het aantonen van de bacterie in de ontlasting. Een mens of dier dat besmet is met de bacterie, scheidt de bacteriën niet continu uit. Daarom moet de ontlasting van drie achtereenvolgende dagen verzameld worden om de bacterie uit te kunnen kweken.

Behandeling
Vaak wordt er niks aan gedaan, behalve goed op uitdroging letten in verband met de hevige diarree. In geval van complicaties wordt er meestal behandeld met antibiotica. Een nadeel van behandeling met antibiotica is dat mensen na genezing langer bacteriën uit blijven scheiden.

Preventie
Omdat dieren van deze bacterie niet snel ziek worden, is hier niet echt een preventie voor. Voor mensen geldt een goede keukenhygiëne, dat wil zeggen voedsel goed gaar laten worden, vlees voldoende bakken.

Bronnen, referenties en/of voetnoten

 * Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu, afgekort RIVM (http://www.rivm.nl/ziekdoordier/zoon_op_rij/salmonellose.jsp)
 * KS2000+